ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2018/HC-JC/03
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަފްރާއު މޫސާ، 2018/HC-JC/03
Prosecutor General v. Afraau Moosa 2018/HC-JC/03 (2018/HC-JC/03, High Court of the Maldives, 2 December 2019)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަފްރާއު މޫސާ
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ދ. ކުޑަހުވަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން އިޢުތިރާފުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުކޮށް 2008/03/MJ ސަރކިއުލަރގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން 100 އެތިފަހަރުން ޙައްދުޖެހުމަށާއި 1 އަހަރު ގޭބަންދަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ތަޙްޤީޤުގައާއި ދަށުކޯޓުގެ ޝަރީޢަތުގެ މަޖިލީހުގައި ޒިނޭކުރިކަމަށް އިޢުތިރާފުވުމުން ދައުލަތުން ޒިނޭކުރުމުގެ ދަޢުވާ ކުރެވުނެވެ.
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ހުށަހެޅީ އިޢުތިރާފުގެ ޞައްޙަކަމާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޙައްޤުތައް ލިބިދީފައިވާކަމާއި، ޙައްދުޖެހުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ނެތްކަން ކަށަވަރުކޮށްދިނުމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ޒިނޭކުރުމުގެ ކުށުގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ އިޢުތިރާފުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުކޮށް ޙައްދާއި ގޭބަންދުގެ އަދަބު ކަނޑައެޅި މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓު ޙުކުމަކީ ޞައްޙަ ނިހާއީ ޙުކުމެއްތޯ (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2015/14/SC ސަރކިއުލަރގެ ދަށުން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ހުށަހެޅި).
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޞައްޙަކަމަށް ކަނޑައެޅި (ޤާއިމް)
އިޢުތިރާފަކީ ޞައްޙަ، ރުޖޫޢަނުވާ އިޢުތިރާފެއްކަމާއި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ ޙައްޤުތައް ލިބިދީފައިވާކަމާއި، އަދަބު ތަންފީޛުކުރުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޒިނޭގެ ކުށަކީ އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގައި ޙައްދު ކަނޑައެޅިފައިވާ ކުށެއްކަމާއި، އެކުށް ސާބިތުކުރެވެނީ ކުށްކުރި މީހާގެ އިޢުތިރާފުން ނުވަތަ މަދުވެގެން 4 ފިރިހެނުންގެ ހެކިބަހުންނެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 03 (ށ))
- ޒިނޭގެ އިޢުތިރާފު ޞައްޙަވުމުގެ ޝަރުޠުތަކުގެ ތެރޭގައި އިޢުތިރާފުވާ މީހާގެ ބުއްދި ސަލާމަތުން ހުރުމާއި ބާލިޣުވުމާއި އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި އިޢުތިރާފުވުން ހިމެނެއެވެ؛ އިޢުތިރާފުން ރުޖޫޢަވެއްޖެނަމަ ޙައްދު ޤާއިމުކުރުމުން ދުރުހެލިވާން ޖެހެއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 03 (ށ)، 2013/HC-A/122 އަށް ތަބާވެ)
- ތަޙްޤީޤާއި ދަށުކޯޓުގައި ވެފައިވާ އިޢުތިރާފުގެ ޞައްޙަކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް ހައިކޯޓުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތާ ސުވާލުކޮށް، ޒިނޭއަކީ ކޮބައިކަން އެނގި އަމިއްލަ އިޚްތިޔާރުގައި ވެފައިވާ އިޢުތިރާފެއްކަމާއި އޭގެން ރުޖޫޢަވެފައިނުވާކަން ކަށަވަރުކުރިއެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 03 (ށ))
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)، (ބ) އަދި (ޅ) ގެ ދަށުން ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް ދޭހަވާ ބަހަކުން ލަސްނުކޮށް އެންގުމާއި، އެކަށީގެންވާ މުއްދަތެއްގައި ޝަރީޢަތްކުރުމާއި، ދެކޮޅަށް ބަޔާން ނުދިނުމުގެ ޙައްޤު އެންގުމާއި، ދިފާޢަށް ވަސީލަތްތަކާއި ވަކީލަކާ މަޝްވަރާކުރުމުގެ ޙައްޤު ލިބިދޭން ޖެހެއެވެ؛ ވަކީލު ޢައްޔަންކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދީފައިވާއިރު ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ވަކީލަކާ ނުލައި ކުރިއަށްދާން އެދުމަކީ ޙައްޤުން މަޙްރޫމްކުރުމެއް ނޫނެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 03 (ނ))
- އަދަބު ކަނޑައެޅުމުގައި މިބާވަތުގެ ކުށެއް ސާބިތުވާ ފުރަތަމަ ފަހަރުކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށްފައިވާއިރު، އަދަބު ތަންފީޛުކުރުން މަނާކުރާ ސަބަބެއް ހުރިކަން ނޭނގޭނަމަ ޙައްދާއި ގޭބަންދުގެ އަދަބު ޞައްޙައެވެ. (ފާހަގަކުރެވުނު ނުކުތާ 03 (ރ))
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)، (ބ) އަދި (ޅ)
- މިނިސްޓްރީ އޮފް ޖަސްޓިސްގެ ނަންބަރު 2008/03/MJ ސަރކިއުލަރގެ 10 ވަނަ މާއްދާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2015/14/SC ސަރކިއުލަރ (15 ނޮވެމްބަރު 2015)
- ހައިކޯޓުގެ 2013/HC-A/122
- ބެންޗު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޙުސައިން ޝަހީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް