ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-A/190
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙުސައިން ޠާއިލު، 2019/HC-A/190
Prosecutor General v. Hussain Taailu 2019/HC-A/190 (2019/HC-A/190, High Court of the Maldives, 10 June 2020)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙުސައިން ޠާއިލު
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
އިތުރަށް ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނުފެންނަކަމަށް ބުނެ ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ބަންދުން ދޫކޮށްލިއެވެ.
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް އިތުރު ބަޔަކާ ގުޅިގެން މަސްތުވާތަކެތި އެތެރެކޮށް ބޭނުންކޮށް ގެންގުޅެ ވިޔަފާރިކުރާކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުކުރެވި، ކުޑަކަމުދާތަކެތި ކެނަބިސްއަށް ޕޮޒިޓިވްވެ، ސީނުން ފެނުނު ތަކެތީގެ ބަރުދަނަކީ 30.8634 ގްރާމް ކަމުގައި ވިއެވެ. ފުލުހުން 10 ދުވަހަށް ބަންދުގެ މުއްދަތު އިތުރުކުރުމަށް އެދުނެވެ.
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ޅ)، 59 އާއި 60 (ށ) އަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، އަދި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 (ރ) ގެ މަތީ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ތަބާވުމުގެ އުޞޫލާ ޚިލާފަށް ނެރުނު އަމުރެއް ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރުމާއި ގެންގުޅުމާއި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުގައި ހުރި ފަރާތެއްގެ ބަންދުގެ މުއްދަތު 10 ދުވަހަށް އިތުރުކުރުމަށް އެދުމުން، ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 އާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އަދި 60 (ށ) އާ އެއްގޮތްތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް އެދިއްޖެނަމަ ބަންދާމެދު އަލުން ނިންމާނީ އަޞްލު މައްސަލަ ބަލާ ކޯޓުން
ޓްރެފިކިންގެ ތުހުމަތުގައިވާ މީހަކު ދޫވެފައި ހުރުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާ އޮތް ކަމަކަށްވާތީ ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބަދަލުކުރަންޖެހެއެވެ. ނަމަވެސް މައްސަލަ މިހާރު ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާތީ ބަންދާމެދު ނިންމަންވާނީ އެ މައްސަލަ ބަލާ ކޯޓުންނެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ތަޙުޤީޤު މަރުޙަލާގައާއި ޝަރީޢަތުގެ މަރުޙަލާގައިވެސް ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާއަކީ ކުށް ސާބިތުވެފައިވާ މީހެއް ނޫނެވެ. ބަންދާމެދު ނިންމުމުގައި ފަނޑިޔާރު ބަލަންޖެހޭނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (1) އިން (4) އަށް ބަޔާންކުރާ ސަބަބުތަކުން ސަބަބެއް އޮތްތޯއެވެ. އެކަން ކަނޑައެޅުމުގެ ބާރު ލިބިދީފައިވަނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 (ރ) އާއި 49 ވަނަ މާއްދާއިން ފަނޑިޔާރަށެވެ. (03 (ހ))
- ބަންދުކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށްތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނާއި ކުށްކުރި ޙާލަތާއި އަނިޔާވެރިކަމާއި ހެކީގެ ބުރަދަނާއި ކުށުގެ ރެކޯޑާއި ކުރިން ކޯޓަށް ހާޒިރުވި ގޮތަށް ރިޢާޔަތްކުރަންވާނެކަމަށް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 ވަނަ މާއްދާގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ. (03 (ހ))
- މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުން ފަދަ ކުށެއްގެ ތުހުމަތުގައިވާ ފަރާތެއް ދޫވެފައި ހުރުމަކީ ކުށުގެ ޢަމަލު ތަކުރާރުކުރުމުގެ ފުރުޞަތު އޮންނަ ކަމަކަށްވާތީ، އެފަދަ މީހަކު މުޖުތަމަޢަށް ދޫވެދާ ތަނެއްގައި ބެހެއްޓުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާ އޮތް ކަމެކެވެ. މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިވެދާނެކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ފެންނަ މީހަކު ބަހައްޓަންޖެހޭނީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާ ނުފޯރުވޭނެ ތަނެއްގައެވެ. (03 (ށ)، 2012/HC-A/260 އާއި 2013/HC-A/35)
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކާ ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުކުރެވިއްޖެނަމަ، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބަހައްޓަން ފަނޑިޔާރު އަމުރުކުރަންވާނެކަމަށް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގައި ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ. (03 (ށ))
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ޅ) ގައިވާ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށަކަށްވެ، ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، 60 (ށ) ގައިވާ ސަބަބެއް އޮތްނަމަ، ދައުލަތުން ޝަރީޢަތުގައި އެދެންޖެހޭނީ ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށެވެ (58 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޙާޟިރުކުރާއިރު). (03 (ނ))
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށުގެ މައްސަލަ ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާނަމަ، ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންޖެހޭނީ އެ މައްސަލަ ބަލާ ކޯޓުން، އެ މައްސަލަ ބަލާ ފަނޑިޔާރެވެ. (03 (ރ))
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 48 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 58 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ހައިކޯޓުގެ 2012/HC-A/260 ޤަޟިއްޔާ
- ހައިކޯޓުގެ 2013/HC-A/35 ޤަޟިއްޔާ
- ބެންޗު
- ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަލީ ސަމީރު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް