ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-A/485
އަޙްމަދު ސިރާޖު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، 2019/HC-A/485
Ahmed Siraaju v. Prosecutor General 2019/HC-A/485 (2019/HC-A/485, High Court of the Maldives, 24 March 2021)
އަޙްމަދު ސިރާޖު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި ޢުމުރަށް ޖަލަށްލުމާއެކު 100,000 ރުފިޔާގެ ޖޫރިމަނާ ކުރިއެވެ.
ފުލުހުންނަށް ލިބުނު އިންޓެލިޖެންސް މަޢުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން ދޯނިއަކަށް އަރާއިރު ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދުވެފައިދަމުން ސިނގިރޭޓު ފޮށްޓެއް މޫދަށް އެއްލާލިއެވެ. ފޮށީގެ ތެރެއިން ގާތްގަނޑަކަށް 11 ގްރާމްގެ ޑައިމޯފިން ފެނުނެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ ކޯޓު އަމުރެއް ނެތި ބަލައިފާސްކުރި ކަމަށާއި، ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ހެކި ހޯދި ކަމަށާއި، ދަޢުވާގެ ގަޑި ތަފާތުކަމަށާއި، ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ ޙައްޤު ނުލިބުނު ކަމަށާއި، 51(އ) ގެ މިންވަރަށް ސާބިތުނުވާކަމަށެވެ. ދައުލަތުން ބުނީ އިންޓެލިޖެންސް އަކީ އެކަށީގެންވާ ހެކި ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
އިންޓެލިޖެންސް މަޢުލޫމާތެއްގެ މައްޗަށް ކޯޓު އަމުރެއް ނެތި ދޯނިއަކަށް އަރައި ބަލައިފާސްކުރުން ޤާނޫނީތޯއާއި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް މޫދަށް އެއްލާލި އެއްޗެއް ނެގުމާއި ދަޢުވާގައިވާ ގަޑި، ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ ޙައްޤު، އަދި ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކް ކުރުމުގެ ކުށް 51(އ) ގެ މިންވަރަށް ސާބިތުވޭތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ހައިކޯޓުން ހުރިހާ ނުކުތާއެއް ރައްދުކޮށް، ބަލައިފާސްކުރުން ޤާނޫނީ ކަމަށާއި، ތަކެތި ހޯދީ ޙާޟިރުގައި ކަމަށާއި، ވަކީލަށް އެކަށީގެންވާ ފުރުޞަތު ދެވިފައިވާ ކަމަށާއި، ޙަޤީޤީ ޙިޔާޒަތު ސާބިތުވާތީ 51(އ) ގެ މިންވަރަށް ދަޢުވާ ސާބިތުވާކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 35 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) ގެ ދަށުން އުޅަނދެއްގައި މަސްތުވާއެއްޗެއް ހުރިކަމުގެ އެކަށީގެންވާ ހެކީގެ މާނައިގެ ތެރޭގައި އެ އުޅަނދުގައިވާ މީހެއްގެ އަތުގައި މަސްތުވާއެއްޗެއް ހުރިކަމުގެ ތުހުމަތު އޮތުންވެސް ހިމެނެއެވެ. އިންޓެލިޖެންސް ރިޕޯޓަކީ ކޯޓު އަމުރަކާ ނުލައި ބަލައި ފާސްކޮށް ހެކި ހޯދުމަށް ފުދޭ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެކެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 6)
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ފުލުހުންގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި ހުއްޓައި، އޭނާ މޫދަށް އެއްލާލި ފޮށި ފުލުހުންގެ ލޯމަތިން ގެއްލިފައި ނުވާ ޙާލަތުގައި ނަގައި، ތެރޭގައި ހުރި ތަކެތި އޭނާގެ ޙާޟިރުގައި ބަލައިފާސްކޮށްފައިވާނަމަ، އެއީ ޣައިރު ޙާޟިރުގައި ހޯދި ހެއްކެއް ނޫނެވެ؛ ވާޤިޢާ ތަފާތުވާތީ 2010/SC-A/24 ގެ އުޞޫލު ތަޠުބީޤެއް ނުކުރެވެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 9)
- ދަޢުވާގައި ވަގުތު 16:30 ކަމަށް ލިޔުމާއި ހެކިބަހުގައި 4:30 ކަމަށް ބުނުމަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 82 ވަނަ މާއްދާއާ ފުށުއަރާ ކަމެއް ނޫނެވެ؛ އަދި 85 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދަޢުވާ ފޯމުގައިވާ ކުށަކީ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް އޮޅިދާނެ ޙާލަތެއްގައި މެނުވީ ދަޢުވާއަށް އަސަރުކުރާ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 11)
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ވަކީލަކު ޢައްޔަންކުރުމަށް ކޯޓުން އެކަށީގެންވާ ގިނަ ފުރުޞަތުތައް ދީފައިވާ ޙާލަތުގައި، ޤާނޫނީ ވަކީލެއްގެ ޙައްޤު ކަށަވަރުނުވުމުން ދިފާޢުވުމުގެ ޙައްޤަށް އުނިކަން ލިބިފައިވާކަމަށް ނުބެލެވެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 13-14)
- ކުށް ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ) ގެ މިންގަނޑުން ސާބިތުކޮށްދިނުމަކީ ދައުލަތުގެ ބުރައެކެވެ؛ މަނާ މަސްތުވާއެއްޗެއް އަތުގައި ހުރުމުގެ މައްސަލައިގައި ކުށުގެ މާއްދީ ރުކުނާއި މަޢުނަވީ ރުކުން (އެނގިހުރެ ޙިޔާޒަތުގައި ބެހެއްޓުން) ދައުލަތުން ސާބިތުކުރަންޖެހޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 15، 18)
- މަސްތުވާތަކެތި ފެނުނު ފޮށި މޫދަށް އެއްލާލުމުގެ ކުރިން ހުރީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ އަތުގައިކަން ސާބިތުވާނަމަ ޙަޤީޤީ ޙިޔާޒަތުގެ ޙާލަތު ތަޠުބީޤުވެއެވެ؛ އަދި މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ) ގެ ދަށުން އެއީ އޭނާގެ އަތުގައި ހުރީކަމަށް މާނަކުރެވިދާނެ ޙާލަތެކެވެ. 4 ގްރާމަށްވުރެ ގިނަ ޑައިމޯފިން ހުރުމުން ޓްރެފިކްކުރުމަށް ހުރީކަމަށް ބެލެވެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 20-22، 25-26)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 35 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 32 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 82 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 85 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2011/17 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 147 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2011/17 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) އާއި (ޅ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2011/17 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 136 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2011/17 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 105 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ނ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 52 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 53 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- 2010/SC-A/24
- 2008/SC-A/08
- 2012/SC-A/23
- 2016/SC-A/21
- 2017/SC-A/10
- 2014/HC-A/109
- 2019/HC-A/186
- ބެންޗު
- ފަނޑިޔާރު ޢަލީ ސަމީރު، ފަނޑިޔާރު ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް