ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2017/HC-A/345
އަޙްމަދު އާޠިފް ވ. މިންޓް ޕވޓ ލޓޑ، 2017/HC-A/345
Ahmed Aatif v. Mint Pvt Ltd 2017/HC-A/345 (2017/HC-A/345, High Court of the Maldives, 6 February 2020)
އަޙްމަދު އާޠިފް ވ. މިންޓް ޕވޓ ލޓޑ
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ސިވިލް ކޯޓުން، އަގު ނުދެއްކުމުގެ ސަބަބުން އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ލިބިގެންވާ އިޚްތިޔާރުގެ ދަށުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް އުޅަނދު ގެންދިޔަކަން ސާބިތުވާތީ، ބަދަލާއި އުޅަނދު ހޯދައެއް ނުދެވޭނެކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
23 އޮކްޓޯބަރު 2014 ގައި ވެވުނު އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ސަފާރީ އުޅަނދެއް US$500,000 އަށް ގަތުމަށް އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް އެއްބަސްވެ، އުޅަނދާ ޙަވާލުވިއެވެ. 327 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދައްކާފައިވަނީ US$39,455 ކަމުން، ވިއްކި ކުންފުނިން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް އުޅަނދު އަނބުރާ ގެންދިޔައެވެ. ގަންނަ ފަރާތުން ގެއްލުމުގެ ބަދަލުގައި US$978,710.78 އާއި އުޅަނދު އަނބުރާ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ބުނީ އުޅަނދު ގެންދިޔައީ އެއްބަސްވުމުގެ 10.7 އާއި ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 20 ވަނަ މާއްދާއާއި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 (ށ) އާ ޚިލާފަށް ކަމަށާއި، އުޅަނދު ދުއްވޭ ޙާލަތަށް ގެނައުމަށް ކުރި ޚަރަދު ސާބިތުކުރުމަށް ހުށަހެޅި ހެކިން ޙާޟިރުނުކުރުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 62 (ށ) އާއި 65 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ކަމެއްކަމަށެވެ. ކުންފުނިން ބުނީ އުޅަނދު ބަލައި ޙަވާލުވީ ކަމަށާއި، ފަހުން ފާހަގަކުރާ ކަންތައްތަކަކީ އަގު ނުދެއްކުމަށް ހޯދާ ސަބަބެއްކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
އުޅަނދު ވިއްކުމުގެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ގަންނަ ފަރާތުން އަގު ނުދެއްކުމުން ވިއްކާ ފަރާތުން އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް އުޅަނދު އަނބުރާ ގެންދިއުމަކީ އެއްބަސްވުމުގެ 10.7 ވަނަ މާއްދާއާއި ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 20 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ޢަމަލެއްތޯ، އަދި ގަންނަ ފަރާތަށް ގެއްލުމުގެ ބަދަލާއި އުޅަނދު އަނބުރާ ހޯދައިދޭންޖެހޭތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
އެއްބަސްވުމުގައިވާ ގޮތަށް 165 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އަގު ނުދައްކާތީ 10.7 ގެ ދަށުން ބާޠިލުކުރުމުގެ ބާރު ވިއްކާ ފަރާތަށް ލިބުނެވެ. ނޯޓިސް މުއްދަތަށްވުރެ ދިގު މުއްދަތެއް ދީފައި ގެނައުމަކީ އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ. ސިޓީ ޙަވާލުކުރިކަމާއި ގެއްލުން ސާބިތުކުރާ ކާފީ ހެކި އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ހުށަނާޅާތީ، ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އޭނާ އުފުލާފައެއް ނުވެއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ ޞައްޙަވުމުގެ ޝަރުޠުތަކާއި ރުކުންތައް ފުރިހަމަވާ ކޮންޓްރެކްޓެއްގެ ދަށުން އަދާކުރަންޖެހޭ އިލްތިޒާމުތައް ރަނގަޅު ނިޔަތުގައި އަދާކުރުން ބައިވެރިންގެ މައްޗަށް ލާޒިމުވެއެވެ؛ އެހެން ގޮތަކަށް ޢަމަލުކުރުމަށް އެއްބަސްނުވާހާ ހިނދަކު، ބައިވެރިން ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނީ ކޮންޓްރެކްޓުގައިވާ މާއްދާތަކާއި ޝަރުޠުތަކާ އެއްގޮތަށެވެ. (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 20 ވަނަ މާއްދާ)
- އެއްބަސްވުމުގައިވާ މުއްދަތުގައި އަގު ނުދެއްކުމަކީ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ވިއްކާ ފަރާތަށް އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކުރުމުގެ ބާރު ލިބިދޭ ޙާލަތެއްނަމަ، ގަންނަ ފަރާތަށް ނޯޓިސް ދިނުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ މުއްދަތަށްވުރެ ދިގު މުއްދަތެއް ދީފައި އެއްބަސްވުން ބާޠިލުކޮށް މުދާ އަނބުރާ ގެނައުމަކީ އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފު ޢަމަލެއްކަމަށް ނުބެލެވެއެވެ.
- ޢާންމު އުޞޫލުން މަދަނީ މައްސަލަތަކުގައި ސާބިތުކުރުމުގެ ބުރަ އުފުލަންޖެހޭނީ ދަޢުވާކުރާ ފަރާތުންނެވެ؛ ދަޢުވާއެއްގައި އެއް ޚަޞްމު އަނެއް ޚަޞްމާ ކުރިމަތިކުރާ ދަފްޢު ސާބިތުކުރުމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތު އުފުލަންޖެހޭނީ އެ ދަފްޢު ކުރާ ފަރާތުންނެވެ. (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2010/SC-A/02 ޤަޟިއްޔާ)
- އެއްބަސްވުމާ ޚިލާފަށް ޢަމަލުކުރިކަމާއި އޭގެ ސަބަބުން ގެއްލުމެއް ލިބުނުކަން ކާފީ ހެކިން ސާބިތުނުކުރާހާ ހިނދަކު، ގެއްލުމުގެ ބަދަލު ނަގައިދިނުމަށް ނުވަތަ އެއްބަސްވުމާ އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކުރުމަށް އަމުރުކުރެވޭނެ ޝަރުޢީ އަދި ޤާނޫނީ ސަބަބެއް ނެތެވެ.
- އަގު މުރާޖަޢާކުރުމަށް ނުވަތަ އުޅަނދުގައި ފާހަގަވި ކަންތައްތައް ވިއްކި ފަރާތަށް އެންގިކަމަށް ބުނާ ސިޓީތައް، އެ ފަރާތަށް ޙަވާލުކުރިކަން އެނގޭނެ ހެކި ހުށަނާޅާނަމަ، އެކަން ސާބިތުވީކަމަށް ނުބެލެވެއެވެ.
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 20 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 42 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 62 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 65 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2010/SC-A/02 ޤަޟިއްޔާ
- ބެންޗު
- ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު (ރިޔާސަތު)، ޢަބްދުއްރަޢޫފު އިބްރާހީމް، ޢަލީ ސަމީރު
- ރިޔާސަތު
- ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް