ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-A/165
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. މުޙައްމަދު ޢުބާދަތު ޙުސައިން، 2019/HC-A/165
Prosecutor General v. Mohamed Ubaadhathu Hussain 2019/HC-A/165 (2019/HC-A/165, High Court of the Maldives, 23 May 2019)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. މުޙައްމަދު ޢުބާދަތު ޙުސައިން
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން (145-J/MA/2019/284، 21 ފެބްރުއަރީ 2019) ފުލުހުން 7 ދުވަހަށް ބަންދަށް އެދުނު ނަމަވެސް، ހޯދުނު ތަކެތީގައި ހުރި ފިންގަޕްރިންޓާ ބެހޭ ބަޔާނާއި ތަކެތި ހުރި ތަނާ ސީދާ ގުޅުވާލާނެ ހެކި ނުލިބޭތީ ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ ޝަރުޠުކޮށް ދޫކޮށްލިއެވެ.
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް، އިތުރު ބަޔަކާ ގުޅިގެން މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކޮށް، ގެންގުޅެ، އެތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރާކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވި ބަންދުގައި ހުއްޓެވެ.
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22(ޅ)، 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު، އެ ޤާނޫނުގެ 63 ވަނަ މާއްދާއަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، އަދި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143(ރ) ގެ ދަށުން މަތީ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ތަބާނުވެ ނެރުނު އަމުރެއް ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކޮށް، ގެންގުޅެ، ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުގައި ހުރި ފަރާތެއް ޝަރުޠުކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އާއި 60 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްވާ އަމުރެއްތޯ؛ އަދި މައްސަލަ ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާއިރު ބަންދާމެދު ނިންމަންވީ ކޮން ކޯޓަކުންތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ ބަންދާމެދު އަލުން ނިންމުމަށް ދަށުކޯޓަށް ކަނޑައެޅި
ކުށަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށަކަށްވުމާއި، ތުހުމަތު އުފެދޭ މިންވަރަށް ހެކި ޤަރީނާ ހުށަހެޅިފައިވާތީ، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދޫވެފައި ހުރުމަކީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކަލެއް ކަމަށް ބަލަންޖެހޭތީ ދޫކޮށްލުމުގެ އަމުރަށް ބަދަލު ގެނައުން ލާޒިމުވެއެވެ. ނަމަވެސް މައްސަލަ ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާތީ ބަންދާމެދު ނިންމަންވީ މައްސަލަ ބަލާ ފަނޑިޔާރެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އާއި 60 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ތުހުމަތުކުރެވުނު ކުށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުން ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، އަދި ބަންދުން ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ބެލެވޭނަމަ، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ފަނޑިޔާރު އަމުރުކުރަންވާނެއެވެ. (ނުކުތާ 3.2)
- ބަންދުކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށްތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުށުގެ ކުޑަބޮޑުމިނަށް ބަލަންޖެހެއެވެ. (ނުކުތާ 3.2)
- މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ) ގައި ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްގެ ގޮތުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ކުށެއް ކަމަށާއި، މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަން ބޮޑު ކުށެއް ކަމަށް ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2011/SC-A/33 ޤަޟިއްޔާގައި ކަނޑައަޅާފައިވާތީ، އެފަދަ ކުށެއްގެ ތުހުމަތު އުފެދޭ މިންވަރަށް ހެކި ޤަރީނާ ހުރި ފަރާތެއް ދޫވެފައި ހުރުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް އޮތްކަމެއްކަމަށް ބަލަންޖެހެއެވެ. (ނުކުތާ 3.2)
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށުގެ މައްސަލަ ދަށުކޯޓަށް ޝަރީޢަތަށް ހުށަހެޅިފައިވާނަމަ، ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންޖެހޭނީ އެމައްސަލަ ބަލާ ކޯޓުން، އެމައްސަލަ ބަލާ ފަނޑިޔާރެވެ. އެހެންކަމުން ހައިކޯޓުން ދޫކޮށްލުމުގެ އަމުރު ބާޠިލުކޮށް، ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް އެދިއްޖެނަމަ ހައިކޯޓުގެ ޙުކުމުގައި ފާހަގަކުރި ކަންކަމުގެ އަލީގައި ބަންދާމެދު އަލުން ނިންމުމަށް ދަށުކޯޓަށް ކަނޑައަޅައެވެ. (ނުކުތާ 3.3، ޙުކުމް)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާ
- 2011/SC-A/33
- ބެންޗު
- ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް