ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-N-A/14
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙަސަން ރިސްފާޙް، 2019/HC-N-A/14
Prosecutor General v. Hassan Risfaah 2019/HC-N-A/14 (2019/HC-N-A/14, High Court of the Maldives, 27 June 2019)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙަސަން ރިސްފާޙް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ދައުލަތުގެ ދެ ހެކިވެރިންގެ ހެކިބަހުގައި ތަފާތުތައް ހުރީމާ ދަޢުވާ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުނުވާކަމަށް ހިރިމަރަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ނިންމިއެވެ.
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ޖީބުން ފެނުނު ސިނގިރޭޓް ފޮއްޓެއްގެ ތެރެއިން 6 ސެލޯފިން ކޮޅުގައި 0.4964 ގްރާމް ކެނެބިސް ފެނުނުކަމަށް ބުނެ މަސްތުވާ ތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 110 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ކެނެބިހުން މުޢާމަލާތްކުރުމުގެ ދަޢުވާ ކުރިއެވެ.
ޕީޖީ އޮފީހުން ބުނީ ހެކިބަސް ލިބިފައިވީނަމަވެސް ސާބިތުނުވާކަމަށް ނިންމުން ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 (އ) އާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ޚުލާޞާ ބަޔާނާއި ޙުކުމްކުރުމުގެ އިޖުރާއަތު ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 150، 151 އާއި ޤަވާޢިދުގެ 127 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ކެނެބިހުން މުޢާމަލާތްކުރުމުގެ ދަޢުވާ ފުލުހުންގެ ހެކިބަހުގައި ހުރި ފުށުއެރުންތަކުގެ ސަބަބުން އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުނުވާކަމަށް މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ނިންމުން ރަނގަޅުތޯ؛ އަދި ޚުލާޞާ ބަޔާނާއި ޙުކުމްކުރުމުގެ އިޖުރާއަތު ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނާ ޚިލާފުތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ދެ ފުލުހުންގެ ހެކިބަހާއި ތަޙުޤީޤު ބަޔާންތަކުގައި ފުށުއެރުންތައް ހުރުމާއި، ހެކިވެރިޔާއަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދެނެނުގަނެވުމުން އެކަށީގެންވާ ޝައްކު އުފެދޭތީ ނިންމުން ރަނގަޅެވެ؛ ޙުކުމްކުރުމުގެ ކުރިން ދައުލަތަށް ޚުލާޞާ ބަޔާނުގެ ފުރުޞަތު ދީފައިވާތީ އިޖުރާއީ ނުކުތާ ބާޠިލެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޖިނާއީ ދަޢުވާއެއް ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި ކޯޓުން ކުރާ ޙުކުމް ބިނާވާންޖެހޭނީ އަބަދުވެސް ޤާނޫނީ ގޮތުން ޞައްޙަ ދަލީލުތަކާއި ޤަރީނާތަކުގެ މައްޗަށެވެ.
- ޝަރީޢަތަށް ކަމެއް ސާބިތުކުރުމަށް ދޭ ހެކިބަހަކީ އެކަމެއް ކުރަނިކޮށް ދެކުނު ގޮތަށް އެކަން ސިފަކޮށް ބަޔާންކޮށްދޭ، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ކ) ގެ މަޤްޞަދު ޙާޞިލުވާގޮތަށް ޝަރީޢަތުގައި ސުވާލުކުރެވި ކަންވެފައިވާގޮތް ސާފުކޮށް ހާމަކުރެވޭ ހެކިބަހަކަށް ވާންޖެހޭނެއެވެ (2008/HC-A/171، 2013/HC-A/276).
- އިންޓެލިޖެންސް މަޢުލޫމާތުގެ މައްޗަށް ދުރާލާ ރޭވިގެން ހިންގޭ އޮޕަރޭޝަންތަކުގައި ބައިވެރިވާ ފުލުހުން ދޭ ހެކިބަހުގައި ފުށުއެރުންތައް ހުރެގެން ނުވާނެއެވެ؛ އެ އޮޕަރޭޝަން ހިނގިގޮތް ޝަރީޢަތުގައި އެކަށީގެންވާ ގޮތަކަށް ބަޔާންކޮށްނުދެވުމަކީ އެކަށީގެންވާ ޝައްކުތައް އުފެދޭނެ ކަމެކެވެ.
- ފުށުއެރުންތަކަކީ އޭގެ ޒާތުގައި ކުށް ސާބިތުކުރުމަށް އަސަރުކުރާފަދަ ހެކިތަކެއް ނޫންނަމަވެސް، ހެކިވެރިޔާއަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ދެނެގަނެވިފައި ނުވުމާއި، ސީނަށް ދިޔަ ފުލުހުން ދެނެނުގަނެވުމާއި، ޝަރީޢަތަށް ދިން ހެކިބަހާއި ތަޙުޤީޤަށް ދިން ބަޔާނާ ފުށުއެރުމުން ދަޢުވާ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުނުވާކަމަށް ނިންމުން ރަނގަޅެވެ.
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 150 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި 151 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ރ) ގެ ދަށުން ހެކިން ޙާޟިރުކޮށް ނިމުމުން ދެފަރާތުން ޚުލާޞާ ބަޔާން ހުށަހަޅަންވާނެއެވެ؛ ޙުކުމްކުރުމުގެ ކުރިން ދައުލަތަށް ޚުލާޞާ ބަޔާން ދިނުމުގެ ފުރުޞަތު ދީފައިވާނަމަ، ހަމަ އެ މަޖިލީހުގައި ޙުކުމްކުރުމަކީ އެ މާއްދާތަކާ ޚިލާފު ކަމެއް ނޫނެވެ.
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (އ) އަދި (ކ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2011/17 (މަސްތުވާ ތަކެއްޗާއިބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 10 ވަނަ މާއްދާ، 110 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ނ)، 139 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2016/12 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 150 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 151 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ރ)
- ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤަވާޢިދުގެ 127 ވަނަ މާއްދާގެ (މ) އަދި (ފ)
- 2008/HC-A/171
- 2013/HC-A/276
- ބެންޗު
- މުޙައްމަދު ނިޔާޒު، ޝުޖާޢު އުޘްމާން، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް