ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2017/HC-A/257
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. -، 2017/HC-A/257
Prosecutor General v. - 2017/HC-A/257 (2017/HC-A/257, High Court of the Maldives, 22 September 2019)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. -
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ތިލަދުންމަތީ ދެކުނުބުރީ މަކުނުދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، ދަޢުވާގެ ސީޣާގައިވާ ކުށަކީ ޙަވާލާދެވޭ މާއްދާގެ (ހ) ގައިވާ ކުށެއް ނޫންކަމަށާއި ސީޣާ އިޞްލާޙުނުކުރީމާ ދަޢުވާ ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާ ޙަވާލާދީ (ނ) ގެ ދަށުން ދައުލަތުން ދަޢުވާކުރިއެވެ.
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ބުނީ ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 223 ވަނަ މާއްދާއާއި 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) އާ ޚިލާފު ނިންމުމެއް ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާ ޙަވާލާދީ (ނ) ގެ ދަށުން 'ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން' ކަމަށް ނަންދީގެން ކުރި ދަޢުވާގެ ސީޣާ ޤާނޫނާ ޚިލާފުކަމަށް ބުނެ ދަށުކޯޓުން ދަޢުވާ ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެކަމަށް ނިންމުން ޞައްޙަތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު، ދަޢުވާގެ މައުޟޫޢު ބެލުމަށް ދަށުކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރި
ދަޢުވާއަށް ނަންދިނުމަކީ ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ ބާރުގެ ތެރެއިން ކުރިން ބަލައިގަނެފައިވާ އުޞޫލާ އެއްގޮތަށް ކުރެވިފައިވާ ކަމެއް ކަމަށާއި، ދިނުނު ނަމަކީ ޙަވާލާދެވުނު މާއްދާގެ ސުރުޚީ ކަމަށާއި، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ޝަކުވާއެއް ނުކުރާތީ ސީޣާއަށް ބިނާކޮށް ދަޢުވާ ބާޠިލުކުރުން ޞައްޙަ ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާފައިވާ މައްސަލައެއްގެ ދަޢުވާގެ އިޖުރާއަތުތަކުގެ ޞައްޙަކަން ބަލަންޖެހޭނީ އެ ޤާނޫނުގެ ކުރިން ޢަމަލުކުރަމުން ދިޔަ ޤާނޫނުތަކާއި ޤަވާޢިދުތަކާއި އުޞޫލުތަކުގެ އަލީގައެވެ. (ނުކުތާ 3 (ނ))
- ޖިނާއީ ދަޢުވާކުރުމުގެ އުޞޫލުތައް ކަނޑައެޅުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 223 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްއަށް ލިބިގެންވާ ބާރެއް ކަމަށާއި، ދަޢުވާއަށް ނަން ކިޔުމަކީ އެ އުޞޫލުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެކެވެ؛ ކުށްކަނޑައަޅާ މާއްދާގެ ސުރުޚީގެ ނަމުން ނުވަތަ އެ މާއްދާގައި ކުށްކަމަށް ބަޔާންކުރާ ޢަމަލުތަކުން ދަޢުވާއަށް ނަންދިނުމަކީ ޤާނޫނީ ނިޒާމުގައި އިސްތިޤްރާރުވެފައިވާ، ކޯޓުތަކުން ބަލައިގަނެފައިވާ ގޮތްތަކެކެވެ. (ނުކުތާ 3 (ނ))
- ޖިނާއީ ދަޢުވާތަކަށް ނަންދިނުމުގައި ޢަމަލުކުރަންޖެހޭ ޤާނޫނެއް ނުވަތަ ޤަވާޢިދެއް ނެތް ހާލަތުގައި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ ރޫޙާއި ކުރިން ކޯޓުތަކުން ބަލައިގަނެފައިވާ އުޞޫލާ އެއްގޮތަށް ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ދަޢުވާއަށް ނަންދިނުމަކީ ޤާނޫނާ ޚިލާފު ކަމެއްކަމަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ. (ނުކުތާ 3 (ނ))
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ ސުރުޚީއަކީ 'ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުން' ކަމަށާއި، އެ މާއްދާގެ (ހ) ގައި ޖިންސީ ނިޔަތެއްގައި ޤަޞްދުގައި ކުޑަކުއްޖެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި އަތްލުން ކުށެއްކަމަށް ބަޔާންކުރާތީ، އެ ޢަމަލަކީ ކުޑަކުއްޖަކާއެކު ޖިންސީ ޢަމަލެއް ހިންގުންކަމަށް ބެލެވޭނެއެވެ؛ މާނަކުރުމުގެ މާއްދާ (60 ވަނަ މާއްދާ) އަށް ރުޖޫޢަވާނީ ޤާނޫނުގައި އެހެން ގޮތަކަށް ބަޔާންކޮށްފައި ނުވާނަމައެވެ. (ނުކުތާ 3 (ރ))
- ދަޢުވާގެ ސީޣާ ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ސާފުނުވާނަމަ ސާފުކޮށްދިނުމަކީ ދައުލަތުގެ މަސްއޫލިއްޔަތެއް ކަމަށާއި، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ސީޣާއާ މެދު ޝަކުވާއެއް ނުކޮށް، ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތް ދެކޭގޮތް ވެސް ނުބަލައި، ސީޣާ ޚިލާފުކަމަށް ބުނެ ދަޢުވާ ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެކަމަށް ނިންމުމަކީ ޞައްޙަ ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. (ނުކުތާ 3 (ބ)، 3)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 223 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 51 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ޅ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 3 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ނ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2009 (ކުޑަކުދިންނަށް ޖިންސީ ގޯނާކުރާ މީހުންނާމެދު ޚާއްޞަ އުޞޫލުތަކަކަށް ޢަމަލުކުރުމުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 46 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ބެންޗު
- ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، ޢަލީ ސަމީރު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް