ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2017/HC-A/387
މޫސާ އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، 2017/HC-A/387
Moosa Ibrahim v. Prosecutor General 2017/HC-A/387 (2017/HC-A/387, High Court of the Maldives, 22 May 2019)
މޫސާ އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ހަތަރު މީހުންވެސް ކުށްވެރިކޮށް، ކޮންމެ މީހަކު ޢުމުރަށް ޖަލަށްލުމާއެކު 100،000 ރުފިޔާގެ ޖޫރިމަނާއަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ފުލުހުންގެ އިންޓެލިޖެންސް މަޢުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން އެޕާޓްމަންޓަކަށް ވަދެ، އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުގެ ޖީބުން 134.417 ގުރާމް އާއި ކޮޓަރިން 360.9376 ގުރާމް ކެނެބިސް ފެނުނުކަމަށް ބުނެ، އޭނާއާއި އިތުރު ތިން މީހެއްގެ މައްޗަށް ކެނެބިސް ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާ ކުރިއެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ، ހެކި ހޯދާފައިވަނީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 47(ށ) އާއި 52 އާއި ކޯޓު އަމުރާ ޚިލާފަށް ކަމަށާއި، ތަޙުލީލު ހަދާފައިވަނީ 2014/HC-A/323 ގެ އުޞޫލާ ޚިލާފަށް ކަމަށާއި، ޝައްކުން އެއްކިބާވާ މިންވަރަށް ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާ ކަމަށެވެ. ޕީޖީގެ އޮފީހުން ބަލާފާސްކުރުން އިޖުރާއީގޮތުން ރަނގަޅު ނޫންކަން ޤަބޫލުކުރިއެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ކޯޓު އަމުރާ ޚިލާފަށް ފުލުހުން ގެއަކަށް ވަދެ ބަލާފާސްކޮށް ހޯދި ހެކީގެ މައްޗަށް ކެނެބިސް ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުކުރެވިދާނެތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމުގެ އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތާ ގުޅޭ ބައި ބާޠިލު
ކޯޓު އަމުރު ގެއަށް ގެންދެވުނީ ފުލުހުން ވަދެ ހައްޔަރުކުރުމަށްފަހުކަމާއި، ގޭގެ ވެރިފަރާތުގެ ޙާޟިރުގައި ބަލާފާސްނުކުރާކަމާއި، ކޯޓު އަމުރަކާނުލައި ވަނުމުގެ ޙާލަތެއް ދައްކާފައިނުވާތީ، ހޯދި ހެކި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 52 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ޤަބޫލުނުކުރެވޭތީ ޙުކުމުގެ އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތާ ގުޅޭ ބައި ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ ދަށުން، ވަކި ޚާއްޞަ ޙާލަތްތަކެއް މެދުވެރިވެފައި ނުވާނަމަ، މީހަކު ދިރިއުޅޭ ތަނަކަށް އެމީހެއްގެ ހުއްދައާ ނުލައި ފުލުހުންނަށް ވަދެ، އެތަން ފާސްކޮށް އެތަނުން އެއްޗެއް ގެންދެވޭނީ ކޯޓުން ދޭ ހުއްދައެއް އޮވެގެން، އެ ހުއްދައިގައި ބަޔާންކުރާ ގޮތުގެ މަތިންނެވެ. ކޯޓު އަމުރުގައި ބަޔާންކުރާ ގޮތާ ޚިލާފަށް ބަލައި ފާސްކުރުމުގެ ތެރޭގައި ހޯދާ ހެކި ޤަރީނާއަކީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތަށް ހޯދިފައިވާ ހެކިކަމުގައި ނުބެލެވޭނެއެވެ. (3.3)
- ހެކި ނައްތާލާނެކަމަށް ނުވަތަ ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހާ ފިލާފާނެކަމަށް ބެލެވޭ ޙާލަތުގައި ކޯޓު އަމުރަކާނުލައި ގެއަކަށް ވަނުމުގެ ބާރު ފުލުހުންނަށް ލިބިދޭ ޤަވާޢިދުގެ ބޭނުން ހިފޭނީ، އެފަދަ ކަމެއް ހިނގާފާނެ ސަބަބެއް ތަޙްޤީޤުގައި ނުވަތަ ޝަރީޢަތުގައި ދައްކާފައިވާނަމައެވެ. (3.3)
- މަސްތުވާތަކެތި އަތުގައި ހުރިކަމަށް ބެލެވޭ ޙާލަތްތައް ބަޔާންކުރާ މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 141 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، މީހެއްގެ ހިޔާޒަތުގެ ދަށުގައި ހުއްޓާ ފެންނަ މަސްތުވާތަކެތީގެ ޒިންމާ، އެހެން ޒިންމާވާ ފަރާތެއް ނުދެއްކޭނަމަ، އުފުލަންޖެހޭނީ އެމީހެކެވެ. (3.4)
- ކޯޓު އަމުރު ތަންފީޛުކުރުމުގެ ކުރިން ފުލުހުން ގެއަށް ވަދެ ތުހުމަތުކުރެވޭ މީހުން ހައްޔަރުކޮށް، ގޭގެ ވެރިފަރާތުގެ ޙާޟިރުގައި ނޫން ގޮތަކަށް ގެ ބަލާފާސްކޮށްފިނަމަ އެއީ ބާޠިލު އިޖުރާއަތެކެވެ. އެ އިޖުރާއަތުގެ ދަށުން ބެލުމުގެ ދަށަށް ގެނެވުނު މީހާގެ ހަށިގަނޑުން ފެނުނު ތަކެއްޗާއި ގެއިން ފެނުނު ތަކެތި ހިމެނިގެން ކުރާ ދަޢުވާ ރަނގަޅުކަމުގެ ޤާނޫނީ ޙުއްޖަތެއް ދައުލަތުން ދައްކަންޖެހެއެވެ. (3.4)
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 52 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ބާޠިލު އިޖުރާއަތެއްގެ ދަށުން ހޯދާ ހެކި ޤަރީނާއަކީ ކުށް ސާބިތުކުރުމަށް ޝަރީޢަތުން ޤަބޫލުކުރާނެ ހެކި ނޫނެވެ. (3.4)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 52 ވަނަ މާއްދާ
- ފުލުހުންނަށް ލިބިދީފައިވާ އެންމެހައި ޤާނޫނީ ބާރުތަކާއި އިޚްތިޔާރުތައް ބޭނުންހިފުމާބެހޭ ޤަވާޢިދުގެ 10 ވަނަ މާއްދާގެ 4 ވަނަ ނަންބަރު
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 141 ވަނަ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 106 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ނ)، އަދި 108 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާއި (ނ) (ދަޢުވާއާއި ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް)
- 2010/SC-A/07
- 2009/HC-A/212
- 2014/HC-A/323
- ބެންޗު
- ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، ޙުސައިން ޝަހީދު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް