ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2020/HC-A/249
އަޙްމަދު ސަލީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، 2020/HC-A/249
Ahmed Saleem v. Prosecutor General 2020/HC-A/249 (2020/HC-A/249, High Court of the Maldives, 25 November 2020)
އަޙްމަދު ސަލީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ދިފާޢުގެ ހުށަހެޅުންތައް ރައްދުކޮށް، އިޖުރާއަތުތައް ފުރިހަމަވެފައިވާކަމަށާއި ދަޢުވާއަކީ މަދަނީ މިންގަނޑުން ބަލާއިރު ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެ ދަޢުވާއެއްކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މައްޗަށް މަސްތުވާ އެއްޗެއް ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާ ފާދިއްޕޮޅު ނައިފަރު މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓަށް ހުށަހެޅުމުން، ބަލައިފާސްކުރުމާއި ހެކި ހޯދުމާއި ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީއާ ގުޅޭ ގިނަ ހުށަހެޅުންތަކެއް ދިފާޢުން ހުށަހެޅިއެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން 6 ނުކުތާ ހުށަހެޅިއެވެ: ދައުލަތުގެ ރައްދު ލަސްވެ ހުށަހެޅުން، ޤާނޫނުއަސާސީގެ އިންސާފުވެރި ޝަރީޢަތުގެ ޙައްޤު، ނިންމުމުގައި ސަބަބު ބަޔާން ނުކުރުން، ހެކިބަސް ނުނެގުން، ބަންދުން ދޫކުރި އަމުރުގައި ކުރިން ކަނޑައެޅި ކަމަކާ ޚިލާފުވުން، އަދި ބަލައިފާސްކުރި ވަގުތާ ހައްޔަރުގެ ވަގުތު ދިމާނުވުން.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ޖިނާއީ ދަޢުވާއެއް މަދަނީ މިންގަނޑުން ބަލާއިރު ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެ ދަޢުވާއެއްކަމަށް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ދަށުކޯޓުން ނިންމާ ނިންމުމަކީ މައުޟޫޢީ ޝަރީޢަތް ނިމުމުގެ ކުރިން ހައިކޯޓަށް އިސްތިއުނާފުކުރެވޭނެ "ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމުގެ" ނިންމުމެއްތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ކުރެވޭނެ ނިންމުމެއް ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅި (އިސްތިއުނާފު ބަލައިނުގަނެވޭ)
އިސްތިއުނާފުކުރެވިފައިވާ ނިންމުމަކީ ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ނިންމި ނިންމުމެއް ކަމުން، އެއީ ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމުގެ ބާބުގެ މާއްދާތަކާ ގުޅިގެން ނިންމި ނިންމުމެއް ނޫނެވެ. އެހެންކަމުން އިސްތިއުނާފުގެ މައުޟޫޢީ ނުކުތާތަކަށް ނުބަލައި އެއީ އިސްތިއުނާފުކުރެވޭ ނިންމުމެއް ނޫންކަމަށް ކަނޑައެޅިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ދަޢުވާ މަދަނީ މިންގަނޑުން ބަލާއިރު ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެކަމަށް ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ ދަށުން ފަނޑިޔާރު ނިންމާ ނިންމުމަކީ، ދަށުކޯޓަށް ހުށަހެޅި ދަޢުވާއާއި ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެކަމަށް ކުރާ ނިންމުމެކެވެ؛ ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުންތަކާއި ދިފާޢުތަކަކީ އެ ނިންމުމަށް ފަހުގައި ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބޭ ހުށަހެޅުންތަކެވެ.
- ޤާނޫނުގައި ދަޢުވާ ކުރިއަށް ނުގެންދެވޭނެކަމަށް ނިންމާ ނިންމުން ދައުލަތާއި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތަށް ދޭންވާނެކަމަށް ބުނެފައިވީނަމަވެސް، ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެކަމަށް ނިންމާ ނިންމުމާ ބެހޭ ގޮތުން އެފަދަ އެއްޗެއް ބަޔާންކޮށްފައި ނުވެއެވެ.
- އިސްތިއުނާފުގެ ބޭނުމަށް "ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމުގެ މަރުޙަލާގައި ކޯޓަކުން ނިންމާފައިވާ ނިންމުމެއް" ކަމުގައި ބެލެވޭނީ، ޝަރީޢަތުގައި މައުޟޫޢީގޮތުން ބެލުމަކާނުލައި ދަޢުވާއާމެދު ގޮތެއް ނިންމޭނެ ބާވަތުގެ ހުށަހެޅުންތަކާ ގުޅިގެން ނިންމާ ނިންމުންތަކެވެ.
- ޖިނާއީ ދަޢުވާއެއް މަދަނީ މިންގަނޑުން ބަލާއިރު ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެކަމަށް ނިންމާ ނިންމުމަކީ ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުންތަކާ ގުޅިގެން ނިންމާ ނިންމުމެއް ނޫންކަމުން، އެއީ ހައިކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފީ ޤަޟިއްޔާއެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަނެ ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެ ނިންމުމެއް ނޫނެވެ.
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) - ދަޢުވާ މަދަނީ މިންގަނޑުން ކުރިއަށް ގެންދެވޭތޯ ނިންމުމާ ބެހޭ މާއްދާގެ (ބ) އާއި (ރ) (ލިޔުމުގައި '335 ވަނަ މާއްދާ')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) - ޝަރީޢަތް ފެށުމުގެ ކުރިން ހުށަހެޅުންތަކަށް މުއްދަތު ކަނޑައެޅުމާ ބެހޭ މާއްދާގެ (ހ) (ލިޔުމުގައި '336 ވަނަ މާއްދާ')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) - ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުންތަކުގެ ބާބު (ލިޔުމުގައި '31 ވަނަ ބާބު') އާއި، މައުޟޫޢީގޮތުން ބެލުމަކާނުލައި ގޮތް ނިންމޭ ހުށަހެޅުމާ ބެހޭ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '333 ވަނަ މާއްދާ')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) - އިސްތިއުނާފުކުރެވޭ ނިންމުންތަކާ ބެހޭ މާއްދާގެ (ހ) (ލިޔުމުގައި '331 ވަނަ މާއްދާ')
- ބެންޗު
- މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޙުސައިން މަޒީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް