ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-A/258
ރިޒްމީނާ ވ. އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން، 2019/HC-A/258
Rizmeenaa v. Enti-Korapshan Commission 2019/HC-A/258 (2019/HC-A/258, High Court of the Maldives, 25 August 2021)
ރިޒްމީނާ ވ. އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުން ސެކްރެޓަރީ ޖެނެރަލަށް ކޮމިޝަން ތަމްޘީލުކުރުމުގެ ހުރަހެއް ނެތްކަމަށް އިޖުރާއީ ގޮތުން ނިންމައި، ވަކިކުރީ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް އޮވެ، މައުޟޫޢީ އަދި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުކޮށްކަމަށް ނިންމިއެވެ.
އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަނުގެ އިންވެސްޓިގޭޝަން އޮފިސަރ ގްރޭޑް 1 ގެ މަޤާމުގައި ހުރި މުވައްޒަފަކު، މުވައްޒަފުންގެ ވައިބަރ ގްރޫޕެއްގައި ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅު ދެ ޝުޢޫރެއް ޕޯސްޓްކުރުމުން، އިންޒާރެއް ނުދީ 14 ޑިސެންބަރު 2017 ގައި ވަޒީފާއިން ވަކިކުރެވުނެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުން ބުނީ ހެކިބަސް ހުށަހެޅި ވަކީލަކަށް ތަމްޘީލު ނުކުރެވޭނެކަމަށާއި، ޕޯސްޓްތަކުގެ ސަބަބުން ގެއްލުމެއް ސާބިތުނުވާކަމަށާއި، އެޕްރައިސަލްތަކަށް ރިޢާޔަތް ނުކުރާކަމަށެވެ. ކޮމިޝަނުން ބުނީ ޕޯސްޓްތަކުން ކޮމިޝަނުގެ މެންބަރުންނާމެދު ގޯސް ތަޞައްވުރެއް އުފެދޭކަމަށާއި، 2010/HC-A/208 ގެ ދެ ޝަރުޠު ފުރިހަމަވާކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ޓްރައިބިއުނަލުގައި މުއައްސަސާ ތަމްޘީލުކުރީ ހެކިބަސް ހުށަހެޅުނު ޤާނޫނީ ވަކީލަކު ކަމުގައިވުމުގެ އިޖުރާއީ ޢައިބުގެ ނަތީޖާއާއި، ވައިބަރ ގްރޫޕެއްގައި ޝުޢޫރު ޕޯސްޓްކުރުމުގެ ސަބަބުން ނޯޓިސް ނުދީ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމަކީ ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 ވަނަ މާއްދާއާ އެއްގޮތްވާ، އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް އޮވެ ކުރި ވަކިކުރުމެއްތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ޓްރައިބިއުނަލުގެ ނިންމުން ބާޠިލު، ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކުރުމުގެ ފުރުޞަތާއި މުސާރަ ލިބިދިނުމަށް އަމުރު
ހެކިބަސް ހުށަހެޅި ވަކީލަކު ތަމްޘީލުކުރުމަކީ ޢައިބެއް ނަމަވެސް ގެއްލުމެއް ނުވާތީ އެއީ ބާޠިލުކުރާ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. ޝުޢޫރުތަކަކީ ފާޅުކަންބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލެއް ނުވަތަ ޚިޔާނާތެއް ނޫންކަމުން ނޯޓިސް ނުދީ ވަކިކުރުމަކީ ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު، މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ނެތް ވަކިކުރުމެކެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ކޯޓުތަކުގައި ވަކާލާތުކުރާ ޤާނޫނީ ވަކީލުންނާބެހޭ ޤަވާޢިދުގެ 4.2 ވަނަ މާއްދާ ހިނގަނީ ވަކީލެއްގެ ގޮތުގައި ނޫން އެހެން މަޤާމަކުން ޙާޟިރުވާ ޤާނޫނީ ވަކީލުންނަށްވެސް ކަމުން، ހެކިބަސް ހުށަހެޅިފައިވާ ޤާނޫނީ ވަކީލަކަށް އެ މައްސަލައިގައި ފަރާތެއް ތަމްޘީލު ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 8)
- އިޖުރާއީ ޢައިބެއް އޮތްނަމަވެސް، އޭގެ ސަބަބުން ފަރާތަކަށް ގެއްލުމެއް ކުރިމަތިނުވާނަމަ، އެއީ މައްސަލަ ބާޠިލުކޮށް އަލުން ބަލަން ފޮނުވަންޖެހޭ ޢައިބެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 8)
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 133 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ) ގެ ދަށުން ބަންޑާރަނައިބު ކަނޑައަޅާ މީހަކަށް ކޯޓުތަކުގައި ދައުލަތް ތަމްޘީލުކުރެވޭނެ ކަމުން، ބަންޑާރަނައިބުގެ އޮފީހުން ސިޓީއިން ކަނޑައަޅާ ފަރާތަކީ ބަންޑާރަނައިބު ކަނޑައަޅާފައިވާ ފަރާތެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 9)
- ވަޒީފާއިން ވަކިކުރި ސަބަބަކީ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއްކަން ސާބިތުކުރުމަކީ (29 ވަނަ މާއްދާގެ ޙާލަތު ފިޔަވައި) ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ ޒިންމާއެއް ކަމަށާއި، ސާބިތުނުކުރެވިއްޖެނަމަ ވަކިކުރީ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް ނެތި ކަމަށް ބެލެވޭނެއެވެ. މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަކިކުރި ސަބަބު އެކަށީގެންވުން ކަމަށާއި، އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަމަކީ ވަކިކުރުމުގެ ކުރިން ފުރިހަމަކުރާ އިޖުރާއަތު ޢަދުލުވެރިވުމެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 12)
- ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ނޯޓިސް ނުދީ މުވައްޒަފަކު ވަކިކުރެވޭނީ ފާޅުކަންބޮޑު ޣައިރު ސުލޫކީ ޢަމަލެއް ކުރުން ނުވަތަ ޚިޔާނާތެއް ވުން، މި ދެ ޙާލަތުގައި އެކަންޏެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 13)
- ކުރިން ފިޔަވަޅެއް އަޅާފައިނުވާ، މަސައްކަތުގެ ފެންވަރު ރަނގަޅު މުވައްޒަފަކު، މުވައްޒަފުންގެ ވައިބަރ ގްރޫޕެއްގައި ކޮރަޕްޝަނާ ދެކޮޅަށް ލިޔެފައިވާ ޢާންމު ދެ ޝުޢޫރެއް ޕޯސްޓްކުރުމަކީ ނޯޓިސް ނުދީ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރެވޭނެ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 15-16)
- މައުޟޫޢީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުވާ ޙާލަތުގައި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަމަށް އިތުރަށް ބަލަން ނުޖެހޭނެ ކަމަށާއި، އެންމެ ޢަދުލުވެރި ބަދަލަކީ މުސާރައާއި ޢިނާޔަތްތަކާއެކު ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކުރުމެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 17)
- ޚުލާޞާ ބަޔާނަކީ ކުރިން ހުށަހެޅުނު ކަންކަމުގެ ޚުލާޞާ ކަމުން، އެއީ އައު އެދުންތައް ހުށަހެޅުމުގެ ފުރުޞަތެއް ނޫނެވެ. ދޭންޖެހޭ ޙައްލުތަކަކީ ޓްރައިބިއުނަލަށް ހުށަހެޅި ފޯމުގައި އެދިފައިވާ ޙައްލުތަކެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 19)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2008/2 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާ (ހ)، (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2008/2 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ 27 އަދި 29 ވަނަ މާއްދާ
- އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަނުގެ ޤަވާޢިދުގެ 47 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގައި ވަކާލާތުކުރާ ޤާނޫނީ ވަކީލުންނާބެހޭ ޤަވާޢިދު (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު SC/2012/01 ސަރކިއުލަރ) ގެ 4.2 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 133 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
- 2014/SC-A/27 (އިސްމާޢީލް މަސްޢޫދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފައިނޭންސް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް)
- 2011/HC-A/134
- 2010/HC-A/209 (ޙަސަން ފާއިޒް ވ. މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސް ލިމިޓެޑް)
- 2019/HC-A/85 (ޒީބާ ޢަޠާ މުޙައްމަދު ވ. އެންޓި-ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން)
- 2010/HC-A/208
- 2013/HC-A/77
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޢާއްމު ސިޓީ ނަންބަރު 09/2015 އަދި 2018/06
- ބެންޗު
- ހާތިފް ޙިލްމީ، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ފާޠިމަތު ފަރްހީޒާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް