ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-A/285
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޝިނާން ޢަދުނާން، 2019/HC-A/285
Prosecutor General v. Shinaan Adhunaan 2019/HC-A/285 (2019/HC-A/285, High Court of the Maldives, 17 July 2019)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޝިނާން ޢަދުނާން
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
އިތުރަށް ބަންދުގައި ބަހައްޓަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ ޝަރުޠުކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލަން ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އަމުރުކުރިއެވެ.
މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކޮށް ގެންގުޅެ ވިޔަފާރިކުރާކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވުނު ގެއެއްގައި ހައްޔަރުކުރެވުނު ފަރާތެއްގެ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަން އެދި ހުށަހެޅުމުން، ތަނަކީ އެހެން މީހެއްގެ ތަނެއްކަމަށާއި ފިންގަރޕްރިންޓް ދިމާނުވާތީ ޝަރުޠާއެކު ދޫކޮށްލިއެވެ.
އަމުރަކީ ޤާނޫނުއަސާސީއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ޅ) އާއި ބަންދާބެހޭ މާއްދާތަކާ ޚިލާފު އަމުރެއް ކަމަށާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 (ރ) ގެ ދަށުން މަތީ ކޯޓުތަކުގެ ނިންމުންތަކަށް ތަބާނުވެ ނެރުނު އަމުރެއް ކަމަށް ޕީޖީ އޮފީހުން ބުނެފައިވެއެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރުމާއި ގެންގުޅުމާއި ވިޔަފާރިކުރުމުގެ ތުހުމަތުގައި ބަންދުގައިވާ ފަރާތެއް، ފިންގަރޕްރިންޓް ދިމާނުވާތީ ޝަރުޠާއެކު ދޫކޮށްލި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނާ އެއްގޮތްވާ އަމުރެއްތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ އަމުރު ބާޠިލު؛ 5 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ބަންދާމެދު ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އަލުން ނިންމަން އަމުރުކުރި
ތުހުމަތަކީ ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެއްކަމާއި ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ޤަރީނާ ހުށަހެޅިފައިވާތީ ދޫވެފައި ހުރުމަކީ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކަލެކެވެ؛ ނަމަވެސް ހައިކޯޓުން ބަންދުގެ މުއްދަތު ނުޖަހާ، ބަންދާމެދު ނިންމުން ދަށުކޯޓަށް ދޫކުރިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ތުހުމަތުކުރެވުނު ކުށް ކުރިކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ހުރެ، ދޫކޮށްލައިފިނަމަ މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވެދާނެކަމަށް ބެލެވޭނަމަ، ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމަށް ފަނޑިޔާރު އަމުރުކުރަންވާނެއެވެ؛ ބަންދަކީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތް ބަންދެއްތޯ ކަނޑައެޅުމުގައި ކުށުގެ ބާވަތާއި ކުޑަބޮޑުމިނަށް ބަލަންޖެހޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3 (ށ))
- މަސްތުވާތަކެތި ޓްރެފިކްކުރުމަކީ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 22 (ޅ) ގެ ދަށުން ޖިނާއީ ބޮޑު ކުށެކެވެ؛ އަދި މުޖުތަމަޢަށް ނުރައްކާތެރިކަން ބޮޑު ކުށެކެވެ (ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2011/SC-A/33). ތުހުމަތުކުރެވޭ މިންވަރަށް ހެކި ޤަރީނާ ހުރިއިރު، އެފަދަ ތުހުމަތެއްގައިވާ ފަރާތެއް ދޫވެފައި ހުރުމަކީ މުޖުތަމަޢުގެ ސަލާމަތަށް ނުރައްކަލެއް ކަމުގައި ބަލަންޖެހޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3 (ށ))
- ދަށުކޯޓުގައި ހިނގަމުންދާ ޝަރީޢަތްތަކުގައި އިސްތިސްނާއީ ޙާލަތެއްގައި މެނުވީ ހައިކޯޓުން ބަންދުގެ މުއްދަތު ނުޖަހާނެއެވެ؛ އެއީ މައްސަލައިގެ މައުޟޫޢަށް ހައިކޯޓު ވަދެ، ދަށުކޯޓުން ނިންމުމުގެ ކުރިން ހެކި ވަޒަންކުރުމަކަށް ވާތީ، އިސްތިއުނާފުގެ ނިޒާމާ ޚިލާފުވެ އިސްތިއުނާފުގެ ޙައްޤަށް ނުރަނގަޅު އަސަރު ކުރާތީއެވެ (ހައިކޯޓުގެ 2018/HC-A/279). (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3 (ނ))
- ހިނގަމުންދާ ޝަރީޢަތްތަކާ ގުޅޭ ބަންދުގެ ނިންމުމެއް ހައިކޯޓުން ބާޠިލުކޮށް ބަލަންޖެހޭ ޤާނޫނީ އުޞޫލުތައް ބަޔާންކޮށްދިނުމުން، އެ އުޞޫލުތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމަންޖެހޭނީ މައްސަލަ ބަލާ ދަށުކޯޓާއި ފަނޑިޔާރެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3 (ނ)، (ރ))
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 59 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '53')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 60 ވަނަ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '62')
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (އިސްތިއުނާފު ނުކުތާގައި؛ ލިޔުމުގައި '313')
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފު ނުކުތާގައި؛ ލިޔުމުގައި '13')
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2011/SC-A/33 ޤަޟިއްޔާ
- ހައިކޯޓުގެ 2018/HC-A/279 ޤަޟިއްޔާ
- ބެންޗު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް، ޝުޖާޢު ޢުޘްމާން، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް