ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2021/HC-A/01
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އައިހަމް މުޙައްމަދު، 2021/HC-A/01
Prosecutor General v. Aiham Mohamed 2021/HC-A/01 (2021/HC-A/01, High Court of the Maldives, 8 February 2023)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އައިހަމް މުޙައްމަދު
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން، ފެނުނު މަސްތުވާތަކެއްޗަކީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ތަކެތިކަން ސާބިތުވާ މިންވަރަށް ހެކި ނެތުމުން، ކެނެބިސް ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާ އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއްނެތް މިންވަރަށް ސާބިތުނުވާކަމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ފުލުހުންނަށް ލިބުނު މަޢުލޫމާތަކާ ގުޅިގެން ހުޅުމާލެއިން މާލެ އައި ފެރީން ފައިބައި ސައިކަލުގައި ނިކުތް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ސައިކަލުގެ މަޑިދަށުން ބޮޑު އަދަދެއްގެ ކެނެބިސް ފެނުނެވެ.
ދައުލަތުން ބުނީ ސައިކަލު ފެރީއަށް އެރުވީ ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ކަމަށާއި ފެރީގެ ކުރު ވަގުތުގައި އެހެން މީހަކު ތަކެތި ލާނެކަމަށް ނުބެލެވޭނެ ކަމަށާއި ތަކެތި އޭނާގެ ޙިޔާޒަތުން ފެނުނު ކަމަށެވެ. ދިފާޢުން ބުނީ ސައިކަލުގެ ކޮންޓްރޯލް އޭނާއަށް ނެތް ކަމަށާއި ފެރީގައި އެހެން މީހުންނަށް ތަކެތި ލުމުގެ ފުރުޞަތު އޮތް ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ސައިކަލުގެ މަޑިދަށުން ފެނުނު ކެނެބިސް އޭނާގެ ޙަޤީޤީ ޙިޔާޒަތުގައި ހުރިކަމަށް ބެލެވޭތޯ، އަދި އެ މަސްތުވާތަކެއްޗަކީ އޭނާގެ ތަކެތިކަން ސާބިތުނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި ދަޢުވާ ސާބިތުނުވާކަމަށް ދަށުކޯޓުން ނިންމުން ރަނގަޅުތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ބާޠިލު؛ ކެނެބިސް ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށް ސާބިތުވެ، އުމުރަށް ޖަލަށްލުމާއެކު 100,000 ރުފިޔާގެ ޖުރުމާނާ
ސައިކަލަކީ އޭނާގެ ސައިކަލެއްކަމާއި ތަކެތި ފެނުނުއިރު އޭނާ ސައިކަލުގައި އިންކަން އެނގޭތީ ތަކެތި ފެނުނީ އޭނާގެ ޙަޤީޤީ ޙިޔާޒަތުންނެވެ؛ ކޮންޓްރޯލް ގެއްލުނު ގޮތެއް ސާބިތުކޮށްނުދެވުނެވެ؛ ވަރަށް ބޮޑު އަދަދަކީ އެހެން މީހަކު ލާފާނެ އަދަދެއް ނޫނެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ސައިކަލުގައި އޭނާ އިންއިރު ސައިކަލުގެ މަޑިދަށުން މަސްތުވާތަކެތި ފެނިއްޖެނަމަ، އެ ތަކެތި ފެނިފައިވަނީ އޭނާގެ ޙަޤީޤީ ޙިޔާޒަތުންނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 11)
- ސައިކަލުގެ ކޮންޓްރޯލް ގެއްލުނު ގޮތެއް ނުވަތަ އެހެން މީހަކު މަޑިދަށަށް ތަކެތި ލާފާނެކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭނެ އެކަށީގެންވާ ސަބަބެއް ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތަށް ސާބިތުކޮށްނުދެވޭނަމަ، އެ ތަކެތި ހުރީ އޭނާގެ އެނގުމާއެކު ކަމަށް ބަލައި އޭގެ މަސްއޫލިއްޔަތު އޭނާ އުފުލަންޖެހޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 12، 14)
- ހަމައެކަނި އެހެން މީހަކު ތަކެތި ލުމުގެ ފުރުޞަތު އޮންނާނެކަމަށް ބުނާ ބުނުމަކީ ދިފާޢަކަށް ފުދޭ މިންވަރެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 12)
- މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނުގެ ދަށުން މީހެއްގެ އަތުގައި 14 ގްރާމަށްވުރެ ގިނަ ކެނެބިސް ހުރެއްޖެނަމަ އިތުރު ޝަރުޠެއް ފުރިހަމަވުމަކާ ނުލައިވެސް އެ ހުރީ ޓްރެފިކްކުރުމަށް ކަމަށް ބެލެވޭނެއެވެ؛ ވަރަށް ބޮޑު އަދަދެއްގެ ތަކެތި މީހަކަށް ލަނޑެއް ދިނުމަށް އެހެން މީހަކު ސައިކަލުގެ މަޑިދަށަށް ލާފާނެކަމަށް އެކަށީގެންވާ ސަބަބުގެ މައްޗަށް ޤަބޫލެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 12)
- ދަޢުވާ ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައެޅުމުން، ކުށް ސާބިތުނުވާ ކަމާ ގުޅޭ އަނެއް އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާއަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުގެ ބޭނުމެއް ނެތެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 15)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ކުށާއި އަދަބު ބަޔާންކުރާ މާއްދާ (ލިޔުމުގައި '320 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ބ)، (ނ)')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 17/2011 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ ޤާނޫނު) (ލިޔުމުގައި '323 ވަނަ މާއްދާގެ (ބ)' އަދި '312 ވަނަ މާއްދާ')
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީ (އެކަށީގެންވާ ޝައްކެއް ނެތް މިންވަރު؛ ލިޔުމުގައި '53 ވަނަ މާއްދާގެ (އ)')
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 13/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފަނޑިޔާރުންގެ ޤާނޫނު) ގެ 5 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ 3 ވަނަ ނަންބަރު (ދައުލަތުގެ ނުކުތާގައި)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޖުމްހޫރިއްޔާގެ ޤާނޫނުއަސާސީ (ލިޔުމުގައި '312 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ)') (ދައުލަތުގެ ނުކުތާގައި)
- ޖަވާބުދާރީވި ފަރާތުގެ ވަކީލުން
- މަޙްފޫޡް ސަޢީދު، ޢާއިޝަތު ޝީނާ މުޙައްމަދު
- ބެންޗު
- ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު، ފަނޑިޔާރު ޙުޒައިފާ މުޙައްމަދު، ފަނޑިޔާރު ދީބާނާޒް ފަހުމީ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް