ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2017/HC-A/125
މޯލްޑިވިއަން ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީ ވ. އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަން، 2017/HC-A/125
Maldivian Dimokretik Paatee v. Elections Commission 2017/HC-A/125 (2017/HC-A/125, High Court of the Maldives, 9 October 2019)
މޯލްޑިވިއަން ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީ ވ. އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަން
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ސިޓީތަކަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59(ހ) އާ ޚިލާފު ފިޔަވަޅެއްކަމަށް ބެލެވޭނެ ހަމައެއް ނެތްކަމަށާއި، ޤާނޫނު 19/2016 އިން ސިޓީތަކަށް ތައުކީދު ލިބޭތީ، ސިޓީތައް ބާޠިލުކުރާނެ ހަމައެއް ނެތްކަމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 11 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން، ފިންގަރޕްރިންޓް ނެތް މެންބަރުން ފިންގަރޕްރިންޓް ޖަހައި ފޯމް 31 ޑިސެމްބަރު 2015 ގެ ކުރިން ހުށަހަޅަންޖެހޭނެ ކަމަށާއި، އޭގެފަހުން މެންބަރުންގެ ގޮތުގައި ބަލާނީ އެގޮތަށް ފޯމު ހުށަހަޅާފައިވާ މީހުން އެކަނި ކަމަށް އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުން 2 ޕާޓީއަށް ސިޓީ ފޮނުވިއެވެ.
ޕާޓީތަކުން ބުނީ ސިވިލް ކޯޓުން ދަޢުވާގެ މައުޟޫޢަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނިންމި ކަމަށާއި، ޤާނޫނުގެ 11(ހ) ރެޓްރޮސްޕެކްޓިވްކޮށް މާނަކޮށް ކުރިން ތިބި މެންބަރުންނަށް އަލުން ފޯމް ހުށަހެޅުން ލާޒިމުކުރީ މާނަކުރުމުގެ އުޞޫލުތަކާ ޚިލާފަށް ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުގެ ފިންގަރޕްރިންޓް ނެތް މެންބަރުން ފިންގަރޕްރިންޓް ޖަހައި ފޯމް ހުށަހަޅަންޖެހޭނެ ކަމަށް އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުން ފޮނުވި ސިޓީތަކަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ފަހުން ހަދާ ޤާނޫނަކުން އަދަބު ނުދިނުން) އާ ޚިލާފު ސިޓީތަކެއްތޯއާއި، ސިވިލް ކޯޓުން ދަޢުވާގެ މައުޟޫޢުގައި ޙުކުމް ކޮށްފައިވޭތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ދަޢުވާގައި އެދިފައިވަނީ ސިޓީތަކަކީ 59(ހ) އާ ޚިލާފު ސިޓީތަކެއް ކަމަށް ކަނޑައެޅުމަށް ކަމާއި، 59(ހ) އަކީ ޖިނާއީ ކުށާއި އަދަބާ ގުޅޭ މާއްދާއެއްކަމުން އިދާރީ ސިޓީތަކަކީ އެ މާއްދާއާ ޚިލާފު ސިޓީތަކެއް ނޫންކަމަށާއި، ސިވިލް ކޯޓުން ޙުކުމްކުރީ ދަޢުވާގެ ސީޣާއާ އެއްގޮތަށް ކަމަށް ހައިކޯޓުން ކަނޑައެޅިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޢާއްމު އުޞޫލެއްގެ ގޮތުން ކޯޓުތަކަށް ހުށަހެޅޭ މަދަނީ ދަޢުވާތައް ފައިސަލާކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރަނީ، ދަޢުވާގެ ސީޣާއަށް ބެލުމަށްފަހު، އެ ދަޢުވާ ސާބިތުވޭތޯ ކަނޑައަޅައި، ދަޢުވާގައި އެދިފައިވާ ކަންކަން ސާބިތުވާނަމަ އެ ކަންކަމުގެ މައްޗަށް ޙުކުމްކުރުމެވެ. (3(ހ))
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަކީ ޖިނާއީ ކުށްކުށާއި އެ ކުށްކުށަށް ދޭ އަދަބުތަކާ ގުޅޭ މާއްދާއެކެވެ. އެއްވެސް ފަރާތަކަށް އަދަބެއް ދިނުމުގެ ގޮތުން ނޫން، އިދާރީ ޠަބީޢަތުގެ ކަންކަމާ ގުޅޭ ސިޓީއަކީ އެ މާއްދާއާ ޚިލާފު ސިޓީއެއް ކަމަށް ކަނޑައެޅޭނެ ހަމައެއް ނެތެވެ. (3(ށ))
- އަލަށް ފާސްވާ ނުވަތަ އިސްލާޙުކުރެވޭ ޤާނޫނެއްގެ ޙުކުމެއް ނުވަތަ އުޞޫލެއް ވޭތުވެދިޔަ ޒަމާނަކަށް ނުވަތަ ޙާދިޘާއަކަށް ނުހިންގުމަކީ ޚިލާފެއް ނެތް ޤާނޫނީ އުޞޫލެކެވެ. އިސްތިސްނާ ގޮތެއްގައި ވޭތުވެދިޔަ ކަމަކަށް ހިންގޭނީ އެ ޤާނޫނުގައި ނުވަތަ އެހެން ޤާނޫނަކުން އެގޮތަށް ކަނޑައަޅައި ބަޔާންކޮށްފައިވާނަމައެވެ. (3(ނ))
- އިދާރީ ފިޔަވަޅެއް ފުރަތަމަ ޤާނޫނުގެ ފަސްނުޖެހުމުގެ އުޞޫލުން ބޭރުން އެޅިފައިވިޔަސް، ދަޢުވާގައި އެދިފައިވަނީ ހަމައެކަނި ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އާ ޚިލާފުކަމަށް ކަނޑައަޅައިދިނުމަށް ކަމަށްވާނަމަ، ދަޢުވާގެ ސީޣާއާ އެއްގޮތަށް އެ މާއްދާއާ ޚިލާފުނުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި ޙުކުމްކުރުމަކީ ޤާނޫނީ އުޞޫލުން ބޭރުން ކުރެވޭ ޙުކުމެއް ނޫނެވެ. (3(ނ))
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 59 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/2013 (ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 11 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) އަދި (ށ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 19/2016 (ސިޔާސީ ޕާޓީތަކުގެ ޤާނޫނަށް 2 ވަނަ އިސްލާޙު) ގެ ދަށުން 9 ވަނަ މާއްދާއަށް އިތުރުކުރި (ރ) އަދި (ބ)
- ހައިކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު 2010/HC-A/47
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޤަޟިއްޔާ ނަންބަރު 2008/SC-C/02
- ބެންޗު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް (ރިޔާސަތު)، ޢަލީ ސަމީރު، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް
- ރިޔާސަތު
- ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް