ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2020/HC-A/233
އަޙްމަދު ޝާނިޒު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް، 2020/HC-A/233
Ahmed Shaanizu v. Prosecutor General 2020/HC-A/233 (2020/HC-A/233, High Court of the Maldives, 2 November 2020)
އަޙްމަދު ޝާނިޒު ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ފޯނާއި އެ ތަކެތީގެ ޕިން ނަންބަރު، ލޮކްކޯޑު، ފިންގަރޕްރިންޓް، ފޭސް ރިކޮގްނިޝަން ފުލުހުންނަށް ދީ ހުޅުވައިދިނުމަށް އަމުރުކުރިއެވެ.
ގޭގެ ފާޚާނާގައި ފެންވަރަމުން ދިޔަ ފަރާތެއްގެ އޮރިޔާން ފޮޓޯއާއި ވީޑިއޯ ނެގިކަމުގެ ތުހުމަތުގައި، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތް ބޭނުންކުރާ ފޯނާއި ސިމްކާޑާއި މެމޮރީކާޑު ހުޅުވައި ފުލުހުންނަށް ދިނުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން އަމުރުކުރިއެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތް ބުނީ ފުލުހުން ތަޙްޤީޤުގައި އިހުމާލުވިކަމަށާއި، ވިކްޓިމްގެ ބަޔާނަށް ފުރިހަމައަށް ރިޢާޔަތްނުކުރިކަމަށާއި، ހިފެހެއްޓި ފޯނަކީ ހާދިސާއަށްފަހު ލިބުނު، އެހެން ފަރާތެއްގެ ފޯނެއް ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ މޯބައިލް ފޯނާއި ސިމްކާޑާއި މެމޮރީކާޑު ހުޅުވައި ފުލުހުންނަށް ދިނުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނެރުނު އަމުރާ ދެކޮޅަށް ހުށަހެޅި ނުކުތާތަކަކީ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 43 ވަނަ މާއްދާގައިވާ އިސްތިއުނާފުކުރެވޭ ޙާލަތްތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާވާ ނުކުތާތަކެއްތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރު ޤާއިމް
ނުކުތާތައް ބިނާކޮށްފައިވަނީ ތަޙްޤީޤުގެ އުނިކަންތައްތަކުގެ މައްޗަށްކަމާއި، އަމުރު ޚިލާފުވީ ކޮންގޮތަކަށްކަން ސާފުކޮށްދީފައި ނުވާކަމާއި، ފުލުހުންނަށް ދިނީ އެވަގުތު ބޭނުންކުރަމުންދިޔަ ފޯނުކަން އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނެފައިވާތީ، ނުކުތާތަކަކީ ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 43 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތްތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާވާ ނުކުތާތަކެއް ނޫނެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ދަށުކޯޓެއްގެ ނިންމުމެއް ހައިކޯޓުގައި އިސްތިއުނާފުކުރެވޭނީ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނުގެ 43 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތްތަކުގައެވެ: ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ނިންމިކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ސަބަބު ހުރުން ނުވަތަ ޤާނޫނު ތަޠްބީޤުކުރުމުގައި ނުވަތަ މާނަކުރުމުގައި ކުށެއް ހެދުން، ނިންމުމަށް އަސަރުކުރާ އިޖުރާއީ އައިބެއް (އަޑުއެހުމާބެހޭ ގޮތާ ޚިލާފުވުން، ހުރަސްއަޅާ ސަބަބެއް މެދުވެރިވެފައިވާ ފަނޑިޔާރަކު ނިންމުން، ސޮއި ނެތުން، ސަބަބުތައް ބަޔާންވެފައި ނެތުން)؛ ހައިކޯޓުގެ ޤަވާއިދުގައިވެސް މިހެން ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ.
- ފަނޑިޔާރު ޤާނޫނީ ގޯހެއް ހެދިކަމަށް، ނުވަތަ ހެކިތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރިކަމަށް، ނުވަތަ ދެއްކި ވާހަކަތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރިކަމަށް ހަމައެކަނި ބުނުމަކީ އިސްތިއުނާފުކުރެވޭ މިންގަނޑަށް ވާޞިލުވާ ކަމެއް ނޫނެވެ؛ އެކަމުގައި އުފެދޭ ޤާނޫނީ ބަހުސަކީ ކޮބައިކަން އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުން ސާފުކޮށް ބުނެދޭންވާނެއެވެ (2019/SC-L/91 ތަބާވެ).
- ހައިކޯޓަށް ހުށަހެޅޭ އިސްތިއުނާފު ބިނާވާންވާނީ ދަށުކޯޓުން ޤާނޫނާ ޚިލާފަށް ނިންމިކަމުގެ، ޤާނޫނު ތަޠްބީޤު ނުވަތަ މާނަކުރުމުގައި ކުށެއް ހެދިކަމުގެ، ނުވަތަ ޚިޔާރުކުރި އިޖުރާއަތު ގޯސްކަމުގެ ޤާނޫނީ ނުކުތާތަކުގެ މައްޗަށެވެ.
- ފުލުހުންގެ ތަޙްޤީޤުގައި ހުރި އުނިކަންތައްތަކުގެ މައްޗަށް ހަމައެކަނި ބިނާކޮށް، ކޯޓު އަމުރު ޝަރުޢީ ނުވަތަ ޤާނޫނީ ގޮތުން ޚިލާފުވީ ކޮންގޮތަކަށްކަން ސާފުނުކޮށް ހުށަހަޅާ ނުކުތާތަކަކީ ކޯޓު އަމުރު ބާޠިލުކުރަންޖެހޭ ސަބަބެއް ނޫނެވެ؛ އަދި ފޯނު ހިފެހެއްޓުމުގައި ފުލުހުން އަމުރާ ޚިލާފުވީ ގޮތެއް ދައްކާފައި ނުވާނަމަ، އެ ނުކުތާ ބަލައެއް ނުގަނެވޭނެއެވެ.
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 43 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހައިކޯޓުގެ ޤަވާއިދު (މާއްދާގެ ނަންބަރު PDF ގައި އޮޅިފައި)
- 2019/SC-L/91
- ބެންޗު
- މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ޙުސައިން މަޒީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް