ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2022/HC-A/76
މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސް ލިމިޓެޑް ވ. މުޙައްމަދު އައިމަން، 2022/HC-A/76
Maldives Ports Limited v. Mohamed Aiman 2022/HC-A/76 (2022/HC-A/76, High Court of the Maldives, 20 August 2023)
މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސް ލިމިޓެޑް ވ. މުޙައްމަދު އައިމަން
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ވަޒީފާއާބެހޭ ޓްރައިބިއުނަލުން މައުޟޫޢީ އަދި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ޤާއިމުނުކޮށް ވަކިކުރިކަމަށް ނިންމައި، ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކޮށް ވަކިކުރި ދުވަހުން ފެށިގެން މުސާރައާއި ޢިނާޔަތް ނަގައިދިނުމަށް ނިންމިއެވެ.
މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސްގެ ޕްރޮކިއުމަންޓް ޑިޕާޓްމަންޓުގެ ޗީފް މެނޭޖަރު، 2020 ގައި އެފް.އެސް.އެމްގެ މުވައްޒަފުންނާ ގުޅިގެން ހިންގި 8.7 މިލިޔަން ރުފިޔާގެ ތެލުގެ ޚިޔާނާތުގައި ބައިވެރިވިކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ސަބަބުތަކާހުރެ ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 (ށ) ގެ ދަށުން ވަކިކުރިއެވެ.
ކުންފުނިން ބުނީ އިތުބާރު ގެއްލިފައިވާތީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2018/SC-A/49 ގެ ދަށުން ރުޖޫޢަކުރުމަކީ ޢަމަލީ ގޮތުން ނުކުރެވޭ ކަމެއްކަމަށެވެ. މުވައްޒަފު ބުނީ ޚިޔާނާތް ހިނގީ ނިޒާމުގެ އުނިކަންތަކާހުރެ ކަމަށާއި އެއީ އޭނާގެ އިހުމާލަކުން ނޫންކަމަށާއި، ރިކުއެސްޓްތަކުގައި ސޮއިކުރުމުގެ ބާރު ނެތްކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
8 މިލިޔަން ރުފިޔާއަށްވުރެ ބޮޑު ތެލުގެ ޚިޔާނާތެއްގައި ބައިވެރިވިކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ ސަބަބުތަކާހުރެ ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 (ށ) ގެ ދަށުން ވަކިކުރި ޗީފް މެނޭޖަރަކާ ވަޒީފާދޭ ފަރާތާ ދެމެދު ވަޒީފާ އަނބުރާ އިޢާދަނުކުރެވޭވަރަށް އަމާނާތްތެރިކަމާއި އިތުބާރު ގެއްލިފައިވާތީ، ޓްރައިބިއުނަލުން ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކޮށް މުސާރަ ނަގައިދިނުމަށް ނިންމި ނިންމުން ރަނގަޅުތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ބައެއް ބަދަލުކުރި: ވަޒީފާއަށް ރުޖޫޢަކުރަން ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމި ނިންމުން ބާޠިލު، ވަކިކުރިފަހުން މުސާރައާއި ޢިނާޔަތް ދޭކަށް ނުޖެހޭ (އަޣުލަބިއްޔަތުން)
ތެލުގެ ރެކޯޑް ބެލެހެއްޓުމަކީ ޗީފް މެނޭޖަރުގެ މަސްއޫލިއްޔަތަށްވެފައި، ކޮވިޑް ދުވަސްވަރު އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެޔޮ ޚަރަދުވާއިރު ސުވާލު ނުކުރުމާއި ތަޙްޤީޤުން ފާހަގަކުރެވުނު ކަންކަމާހުރެ އިތުބާރު ގެއްލިފައިވާކަން ހަރުދަނާ ސަބަބުތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާވާތީ، ރުޖޫޢަކުރުމަކީ ޤާނޫނީ އަދި ޢަދާލަތުގެ ހަމައަކުން ކުރެވޭނެ ކަމެއް ނޫންކަމަށް ނިންމިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 23 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ނޯޓިހަކާނުލައި ވަކިކުރެވޭ، ވަޒީފާގައި ބެހެއްޓުމަކީ އެކަށީގެންވާ ހަމަތަކަށް ބަލާއިރު ކުރެވޭނެ ކަމެއްކަމަށް ވަޒީފާދޭ ފަރާތަށް ނުފެންނަ ޙާލަތްތަކުގެ ތެރޭގައި ދެފަރާތާ ދެމެދު އޮންނަންޖެހޭ އަމާނާތްތެރިކަމާއި އިތުބާރު (trust and confidence) ގެއްލުން ހިމެނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 14-16)
- ވަޒީފާގެ އެއްބަސްވުމުގައި ބަޔާންކޮށްފައި ނެތަސް، އަމާނާތްތެރިކަމާއި އިތުބާރަކީ ވަޒީފާގެ ގުޅުމުން އުފެދޭ ޟިމްނީ ޝަރުޠެކެވެ؛ އެ އިތުބާރު ނެތިއްޖެނަމަ ވަޒީފާ އަނބުރާ އިޢާދަކުރުމަކީ ކުރެވިދާނެ ކަމެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 17-18)
- ވަޒީފާގެ ގުޅުން ދެމެހެއްޓޭނެ މިންވަރުގެ އިތުބާރު އޮތްތޯ ކަނޑައަޅަނީ ކޮންމެ މައްސަލައެއްގެ ޚާއްޞަ ޙާލަތްތައް ވަޒަންކޮށް މައުޟޫޢީ ހަމައަކުން (objective test)، ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ ބުނުމަކީ ބުއްދީގެ ހަމަތަކާ އެއްގޮތްވާ ހަރުދަނާ ސަބަބުތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކުރި ބުނުމެއްތޯ ބަލައިގެންނެވެ؛ މީގައި ވިޔަފާރީގެ ބާވަތާއި، މަޤާމާއި މަސްއޫލިއްޔަތާއި، މުވައްޒަފުގެ އަމާނާތްތެރިކަމުގެ ޒިންމާ ހިމެނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 18-19)
- ކޮންމެ މީހަކުވެސް އޭނާގެ މަޤާމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތާ ގުޅިގެން ޒިންމާ އުފުލަންޖެހޭނެއެވެ؛ ދަށުގައި މަސައްކަތްކުރާ މުވައްޒަފުން ލައްވައި ކަމެއް ކުރުވިޔަސް، އެކަން ކަނޑައެޅިފައިވާ ހަމަތަކާ އެއްގޮތަށް ކުރޭތޯ ބެލުމުގެ މަސްއޫލިއްޔަތުން ޗީފް މެނޭޖަރަކަށް ބަރީޢަ ނުވެވޭނެއެވެ؛ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ތެޔޮ ދޫކުރުން ބޮޑުވާއިރު ސުވާލު ނުކުރުމަކީ އަމާނާތްތެރިކަމާމެދު ސުވާލު އުފެދޭ ކަމެކެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 30-38)
- ޚިޔާނާތުގައި ބައިވެރިވިކަމަށް އެކަށީގެންވާ ސަބަބުތަކެއް ހުރެ ވަކިކުރި މީހަކަށް، އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ނެތްކަމަށް ބުނެ ކޮންމެ މައްސަލައެއްގައި ބޮޑު ބަދަލެއް ދިނުމަކީ އިންޞާފެއް ނޫނެވެ؛ އިޖުރާއަތު ފުރިހަމަނުވުމުގެ ސަބަބުން ސީދާ ގެއްލުމެއް ނުލިބި، މައުޟޫޢަށް އަސަރެއް ނުކުރާނަމަ ނޮމިނަލް ބަދަލެއް (1 ރުފިޔާ) އެކަށީގެންވެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 44-46، ފަނޑިޔާރު ނިޔާޒް)
- (ފަނޑިޔާރު ފަރްހީޒާ) ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ 2019/SC-A/35 ގެ ދަށުން އިތުބާރު ގެއްލިފައިވާކަން ބަލާނީ ވަޒީފާދޭ ފަރާތުގެ ޙަޤީޤީ ޔަޤީންކަމާއި ބުއްދިވެރިކަމުގެ ހެކި، މުވައްޒަފުގެ ޢަމަލުން ތުހުމަތަށް ބާރުލިބޭތޯ، އަދި ރުޖޫޢަކުރުމުގެ ބަދަލުގައި އެހެން ވަޒީފާއެއް ދެވެން އޮތްތޯ ބަލައިގެންނެވެ؛ މައުޟޫޢީ އަދި އިޖުރާއީ ޢަދުލުވެރިކަން ނެތްކަމަށް ޓްރައިބިއުނަލުން ނިންމި ބައި އިސްތިއުނާފުކޮށްފައި ނުވާނަމަ، ރުޖޫޢަކުރުމުގެ ބަދަލުގައި ބަދަލު ނަގައިދޭންޖެހޭއިރު، އެ މިންވަރު ކަނޑައަޅަނީ ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޢަލީ ވަޙީދު ވ. ދައުލަތް ޤަޟިއްޔާގައިވާ ކަންކަމަށް ބަލައިގެންނެވެ؛ އިސްތިއުނާފީ ކޯޓަށްވެސް ބަދަލުގެ މިންވަރު ކަނޑައެޅިދާނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 50-55)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 2/2008 (ވަޒީފާއާބެހޭ ޤާނޫނު)ގެ 21 ވަނަ މާއްދާ (ޅ)، 23 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، 29 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (1)، (ރ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 32/2021 (މަދަނީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު)ގެ 284 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)
- މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސް ލިމިޓެޑުގެ ވަޒީފާއިން ވަކިކުރުމުގެ ޕޮލިސީގެ 6 ވަނަ މާއްދާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2018/SC-A/49
- މޯލްޑިވްސް އެއަރޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް ވ. އަސްފާޤު ވަޙީދު (2019) 36 ސކ
- އިސްމާޢީލް މަސްޢޫދު ވ. ހައުސިންގ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް (2014) 27 ސކ
- މޯލްޑިވްސް އެއަރޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް ވ. ޖާބިރު ޢަބްދުއްރަޙްމާން (2018) 49 ސކ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2019/SC-A/35 (އާމިނަތު އަރީޖް ޙުސައިން ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް)
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ޢަލީ ވަޙީދު ވ. ދައުލަތް (މިނިސްޓްރީ އޮފް ޑިފެންސް އެންޑް ނޭޝަނަލް ސެކިއުރިޓީ) ޤަޟިއްޔާ (ފުޓްނޯޓުގައި: 2019/HC-A/27)
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ސަންލޭންޑް ޓްރެވަލް ޕްރައިވެޓް ލިމިޓެޑް ވ. އަންޖަލީން މޭރީ ނާޒިއު ޤަޟިއްޔާ (ފުޓްނޯޓުގައި: 2017/HC-A/44)
- ބެންޗު
- ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު ޙަސަން ޝަފީޢު، ފަނޑިޔާރު ފާޠިމަތު ފަރްހީޒާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- އެބައޮތް