ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2019/HC-A/635
އިބްރާހީމް ޙަސަން ވ. އދ. އޮމަދޫ ކައުންސިލް، 2019/HC-A/635
Ibrahim Hassan v. ADh. Omadhoo Council 2019/HC-A/635 (2019/HC-A/635, High Court of the Maldives, 26 February 2020)
އިބްރާހީމް ޙަސަން ވ. އދ. އޮމަދޫ ކައުންސިލް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
އދ. އޮމަދޫ މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން، ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ ޙައްޤެއް ފާޅުކަން ބޮޑުކޮށް ނުފެންނާތީއާއި ތަދާރުކު ނުކުރެވޭ ގެއްލުމެއް ނުދެއްކޭތީ ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރުމަށް ނިންމިއެވެ.
އދ. އޮމަދޫ ކައުންސިލުން ބަންޑާރަ ގޯތި ދިނުމަށް ކުރި ދެ އިޢުލާން ބާޠިލުކުރުމަށް ދަޢުވާކޮށް، ގޯތި ދިނުމުގެ މަސައްކަތް ހުއްޓުވުމަށް ވަގުތީ އަމުރަކަށް އެދުނެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ އިޢުލާނުތަކަކީ ބިމާބެހޭ ޤާނޫނުގެ 11(ރ) އާއި ބަންޑާރަ ގޯތި ދިނުމުގެ ޤަވާޢިދާ ޚިލާފު އިޢުލާނުތަކެއް ކަމަށާއި، ލޭންޑް ޔޫސް ޕްލޭނެއް ނެތި ބިން ދިން ކަމަށާއި، މަގުތަކުގެ ފުޅާމިން ޤަވާޢިދާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ކައުންސިލުން ބަންޑާރަ ގޯތި ދިނުމަށް ކުރި އިޢުލާނުތަކާއި ގޯތި ދިނުމުގެ މަސައްކަތް ހުއްޓުވުމަށް އެދުނު ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރުމަށް މެޖިސްޓްރޭޓް ކޯޓުން ނިންމުމަކީ ޤާނޫނާ އެއްގޮތް ނިންމުމެއްތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާއިމް
އިސްތިއުނާފު ނުކުތާތައް ބިނާވެފައިވަނީ އަޞްލު މައްސަލައިގެ މައުޟޫޢަށް ކަމުން ވަގުތީ އަމުރުގެ އިސްތިއުނާފުގައި އެކަމަށް ގޮތެއް ނުނިންމޭނެއެވެ؛ ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ ޙައްޤެއް ފާޅުކަން ބޮޑުކޮށް ނުދައްކާތީ ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ޤާއިމުކުރިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ވަގުތީ އަމުރެއް ނެރުމުގައި ބަލަންޖެހޭ ޢާންމު ތިން ޝަރުޠަކީ: (ހ) އެދޭ ފަރާތަށް ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ނުވަތަ ޤާނޫނީ މަރުކަޒެއް އޮތުމުގެ އިޙްތިމާލު ފާޅުކަންބޮޑު ގޮތެއްގައި ޤާއިމްވުން (Fumus Boni Juris)؛ (ށ) ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރެ އަޞްލު ދަޢުވާ ލަސްވެއްޖެނަމަ ތަދާރުކު ނުކުރެވޭފަދަ އަދި އިޢާދަ ނުކުރެވޭފަދަ ނުރައްކަލެއް ކުރިމަތިވުން (Periculum in mora)؛ (ނ) އެދޭ ފަރާތަކީ އެފަދަ އަމުރަކަށް އެދުމުގެ ޞިފަތު ލިބިގެންވާ ފަރާތަކަށް ވުމެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3(ށ))
- ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ ޙައްޤެއް ނުވަތަ ޤާނޫނީ މަރުކަޒެއް އޮތުމުގެ އިޙްތިމާލު ޤާއިމުވާ ކަމަށް ބެލެވޭނީ އެ ޙައްޤު ޙިމާޔަތްކުރާ ޤާނޫނީ ޤާޢިދާއެއް އޮތުމާއި، ވަގުތީ އަމުރަށް އެދި ހުށަހަޅާ ވަޤާއިޢުތައް ކޯޓަށް ޤަބޫލުކުރެވޭ މިންވަރަށް ކާފީ ވުމުންނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3(ށ))
- ޝަރީޢަތް ކުރުމާބެހޭ ޤަވާޢިދުގެ 295 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ވަގުތީ އަމުރެއް ނުވަތަ ވަގުތީ ފިޔަވަޅެއް އެޅުމަކީ މައްސަލައިގެ ޒާތާއި ބާވަތާއި ޙާލަތަށް ބަލައި ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވާ ތަޤްދީރީ (discretionary) ބާރެކެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3(ށ))
- ވަގުތީ އަމުރެއްގެ ތެރެއިން އަޞްލު މައްސަލައިގެ މައުޟޫޢީ ޙައްޤަށް އަސަރުކުރާ ގޮތަކަށް، ނުވަތަ އެ ޙައްޤު ސާބިތުކޮށް ނުވަތަ ނަފީކޮށް ނިންމުމުގެ ބާރު ކޯޓަށް ނުލިބެއެވެ؛ އެހެންނޫންނަމަ ވާނީ މައްސަލަ ބެލުމުގެ ކުރިން ދާއިމީ ޙިމާޔަތް ދިނުމަށެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3(ށ))
- ވަގުތީ އަމުރާމެދު ނިންމި ގޮތުގެ އިސްތިއުނާފެއްގައި އަޞްލު މައްސަލައިގެ މައުޟޫޢަށް ބިނާކޮށްފައިވާ ނުކުތާތަކަށް ގޮތެއް ކަނޑައެޅުމުގެ ޖާގައެއް ނެތެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3(ނ))
- ދުރު މުސްތަޤްބަލެއްގައި ލިބިދާނެ ގެއްލުމަކީ ތަދާރުކު ނުކުރެވޭ ގެއްލުމެއް ނޫނެވެ؛ ގޯތި ދިނުމަށް އިޢުލާންކުރުމުން ފޯމު ހުށަނާޅާ ފަރާތަކަށް ޙިމާޔަތް ލިބެންޖެހޭ މައުޟޫޢީ ޙައްޤެއް ފާޅުކަން ބޮޑުކޮށް ނުދެއްކޭތީ ވަގުތީ އަމުރު ނުނެރުމަކީ ރަނގަޅު ނިންމުމެކެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 3(ހ)، 3(ނ))
- ޝަރީޢަތް ކުރުމާބެހޭ ގޮތުން ހެދިފައިވާ ޤަވާޢިދު (6) ގެ 295 ވަނަ މާއްދާ
- 2012/SC-A/21
- ބެންޗު
- ޢަބްދުﷲ ޙަމީދު، މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް