ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2018/HC-A/246
އަޙްމަދު މަމްދޫޙް ވ. ޙަސަން ޝާމް ޢަބްދުﷲ ޝިޔާމް، 2018/HC-A/246
Ahmed Mamdhooh v. Hassan Shaam Abdhuﷲ Shiyam 2018/HC-A/246 (2018/HC-A/246, High Court of the Maldives, 31 January 2021)
އަޙްމަދު މަމްދޫޙް ވ. ޙަސަން ޝާމް ޢަބްދުﷲ ޝިޔާމް
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ސިވިލް ކޯޓުން، ދަޢުވާކުރި ފައިސާގެ ތެރެއިން އެޑްވާންސްގެ 7,500 ރުފިޔާ ދަޢުވާކުރި ފަރާތަށް ލިބެންޖެހޭ ފައިސާކަން ސާބިތުވާކަމަށް ކަނޑައަޅައި، އެ ފައިސާ ދެއްކުމަށް ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ވިޔަފާރި ކުރުމަށް ބޭނުންވާ ހުއްދަތައް އޮތްކަމަށް ބުނެ ފިހާރައެއް ކުއްޔަށްދީ ކުލި އާއި އެޑްވާންސްގެ ގޮތުގައި ފައިސާ ނަގައި، ފަހުން ހުއްދަތައް ނެތްކަން އެނގުމުން ފައިސާ އަނބުރާ ނުދިނުމުން، ކުއްޔަށް ހިފި ފަރާތުން 30,000 ރުފިޔާ ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
އިސްތިއުނާފުކުރި ފަރާތުން ބުނީ، ޚިލާފުވި އެއްބަސްވުމަކީ ކޮބައިކަން ބަލާފައި ނުވާކަމަށާއި، ހުށަހެޅި ސަރުކާރުގެ ލިޔުންތަކަށާއި ހެކިންނަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް، ދަޢުވާކުރި ފަރާތް ހާޟިރުނުކޮށް ޙުކުމްކޮށްފައިވާކަމަށެވެ. ރައްދުވި ފަރާތުން ބުނީ ވާހަކަ ދެކެވުނީ އޭނާގެ މަންމައާ ކަމަށާއި އެއްބަސްވުން ވެފައިވަނީ އޮޅުވާލައިގެން ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ލިޔުމުން ސޮއިކޮށްފައިނުވާ ކުލީގެ އެއްބަސްވުމެއް ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ވުޖޫދުގައި އޮތްތޯއާއި އޭގެ ބައިވެރިންނަކީ ކޮބައިތޯ، އަދި ދަށުކޯޓުން ހުށަހެޅި ޝަފަހީ ހެކިން ހާޟިރުނުކޮށް ލިޔުންތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް އެޑްވާންސް ފައިސާ އަނބުރާ ދިނުމަށް ޙުކުމްކުރުން ރަނގަޅުތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލް، ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމް
ފައިސާ ޙަވާލުކުރި ލިޔުމުން ވިޔަފާރީގެ ކުލީގެ އެއްބަސްވުމެއް ވެފައިވާކަން ސާފުކަމާއި، ހެކިން ހާޟިރުކުރުން ލާޒިމްނުވާކަމާއި، ލިޔުންތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރިކަމަށް ނުބުނެވޭކަމާއި، އެޑްވާންސް ފައިސާއާ ބެހޭ ނިންމުން ގޯސްވާ ސަބަބެއް ދައްކައިދެވިފައިނުވާތީ ދަށުކޯޓުގެ ޙުކުމް ޤާއިމްކުރިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ފަރާތްތަކުން ސޮއިކޮށްފައިނުވާ ޑްރާފްޓް އެއްބަސްވުމަކީ އެއަށް ޤާނޫނީ ބުރަދަނެއް ދެވިދާނެ ލިޔުމެއް ނޫނެވެ.
- ޤާނޫނުގައި ވަކިގޮތަކަށް އެކުލަވާލުން ލާޒިމްނުކުރާ ކޮންޓްރެކްޓަކީ އެއްފަރާތުން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމެއް އަނެއްފަރާތުން ޤަބޫލުކުރުމުން ވުޖޫދަށް އަންނަ ކޮންޓްރެކްޓެއް ކަމާއި، އެ ވުޖޫދު ތަފާތު ވަސީލަތްތަކުން ސާބިތުކުރެވިދާނެއެވެ.
- ކުލީގެ މުޢާމަލާތަކީ ލިޔުމުން އެއްބަސްވުމެއް ނެތްނަމަވެސް ކުއްޔަށްދޭ ފަރާތާއި ހިފާ ފަރާތާ ދެމެދު ވާހަކަދެކެވި އެއްބަސްވެގެން މެނުވީ ކުރިއަށް ނުދާ މުޢާމަލާތެއް ކަމުން، ފައިސާ ޙަވާލުކުރި ލިޔުމުން ކުލީގެ މުޢާމަލާތެއްކަން ސާފުވާއިރު ކުލީގެ އެއްބަސްވުމެއް ވެފައިވާކަމަށް ބަލަންޖެހޭކަމާއި، ފައިސާ ޙަވާލުކުރި ލިޔުމުގައި ސޮއިކޮށްފައިވާ ފަރާތަކާއި ދަޢުވާ ކޮށްފައިވާ ފަރާތަކީ އެއްބަސްވުމުގެ ބައިވެރިޔާކަމަށް ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ.
- ދަޢުވާއާ ގުޅިގެން ޚަޞްމުން ހުށަހަޅާ ހެއްކާއި ޤަރީނާ ބަލައިގަނެ ވަޒަންކޮށް ބުރަދަން ދިނުމަކީ ފަނޑިޔާރަށް ލިބިގެންވާ އިޚްތިޔާރީ ބާރެއް ކަމާއި، ހުށަހަޅާ ހުރިހާ ހެކިން ހާޟިރުކުރުން ލާޒިމެއް ނޫނެވެ. ހެކިން ހާޟިރުކޮށް ސާބިތުވިޔަސް ނިކުންނާނެ ނަތީޖާ ދަށުކޯޓުން ވަނީ ލިބިދީފައިކަމަށްވާނަމަ އެ ހެކިން ހާޟިރުކުރުމުގެ ބޭނުމެއް ނެތެވެ.
- އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތުން ހުށަހެޅި ލިޔުންތަކުގެ އިތުރުން އެހެން ހުއްދަތަކެއް ހުންނަންޖެހޭނެކަން ފާހަގަކޮށް ދަށުކޯޓުން ނިންމާފައިވާނަމަ، އެ ލިޔުންތަކަށް ރިޢާޔަތްނުކޮށް ނިންމިކަމަށް ނުބުނެވޭނެއެވެ.
- ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ގޯސްކަމަށް ބުނުމެއް ފިޔަވައި އެ ނިންމުން ގޯސްވާ ސަބަބެއް އިސްތިއުނާފުކުރާ ފަރާތަށް ދައްކައިދެވިފައިނުވާނަމަ، އެ ނިންމުމަށް ބަދަލު ނުގެނެވޭނެއެވެ.
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ ކޮންޓްރެކްޓުގެ މާނަ ބަޔާންކުރާ މާއްދާ
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 4/91 (ކޮންޓްރެކްޓާބެހޭ ޤާނޫނު) ގެ ކޮންޓްރެކްޓަކީ ވަކިގޮތަކަށް އޮތުން ލާޒިމް އެއްޗެއް ނޫންކަން ބަޔާންކުރާ މާއްދާ
- 2009/SC-A/30
- ބެންޗު
- ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް، ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު
- ރައުޔު ލިޔުނު ފަނޑިޔާރު
- ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ފައިޞަލް · ތާއީދުކުރެއްވީ: ފަނޑިޔާރު މުޙައްމަދު ނިޔާޒް، ފަނޑިޔާރު ޙުސައިން މަޒީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް