ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2024/HC-B12/46
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙަސަން ޢަލީމް ޒުހުރީ، 2024/HC-B12/46
Prosecutor General v. Hassan Aleem Zuhuree 2024/HC-B12/46 (2024/HC-B12/46, High Court of the Maldives, 29 October 2024)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޙަސަން ޢަލީމް ޒުހުރީ
މައިގަނޑު ސުވާލު
ޝަރީޢަތް ނިމެންދެން ބަންދުކުރުމަށް ދައުލަތުން އެދުމުން، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތްތައް ޝަރުޠުކޮށް ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ނިންމި ނިންމުމަކީ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާއާއި ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާއާ ޚިލާފު ނިންމުމެއްތޯ، އަދި ދަށުކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރުގެ އިޚްތިޔާރުގެ ތެރެއަށް އިސްތިއުނާފީ ކޯޓަށް ވަދެވޭނީ ކޮން ޙާލަތެއްގައިތޯ.
ނިންމި ގޮތް
އިސްތިއުނާފު ބާޠިލު، ބަންދުން ދޫކުރި ކްރިމިނަލް ކޯޓުގެ އަމުރުތައް ޤާއިމް
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- މީހަކު ބަންދުގައި ބެހެއްޓުމާމެދު ގޮތް ނިންމުމުގައި ތުހުމަތުކުރެވޭ ކުށް ކުރިކަމަށް ބާރުދޭ ހެކި ހުރިތޯއާއި، ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާގައިވާ ޙާލަތެއް ވުޖޫދުވެދާނެތޯ ބަލަންޖެހޭއިރު، 49 ވަނަ މާއްދާގެ ސަބަބެއް ވުޖޫދުވުން ނުވުމަށްވުރެ ގާތްކަން ބޮޑުކަމަށް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުނުކުރެވޭނަމަ ބަންދުން ދޫކޮށްލުމަށް އަމުރުކުރަންޖެހޭނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 29، 32؛ <a class="salj-number-link" href="https://sulthanamhar.com/summary-judgments/dh/shaheeb_ibrahim_v_prosecutor_general_s_office_2020_SC_A_93/"><bdi class="salj-latin" dir="ltr">2020/SC-A/93</bdi></a> އަދި <bdi class="salj-latin" dir="ltr">[2024] SC 21</bdi>)
- ދަށުކޯޓުން ކުށުގެ ކުޑަބޮޑުމިން، ބަންދުގައި ހޭދަކުރި މުއްދަތު، ތުހުމަތުކުރެވޭ ފަރާތުގެ ބައިވެރިވުން، ހާދިސާ ހިނގި ގޮތާއި ފަސްފަހަތް، ކުށުގެ ރެކޯޑާއި އަނިޔާލިބުނު ފަރާތުގެ ބަޔާނަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ސަބަބު ބަޔާންކޮށްފައިވާނަމަ، ދައުލަތަށް ފެންނަ ގޮތް ފަނޑިޔާރަށް ޤަބޫލުނުކުރެވުމަކީ އެކަނި އަމުރު ބާޠިލުކުރާނެ ސަބަބެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 33)
- ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުމެއް އިސްތިއުނާފުކުރެވޭނީ ނިންމުން ޤާނޫނާ ޚިލާފުވުން، ޤާނޫނު ތަޠުބީޤުކުރުމުގައި ނުވަތަ މާނަކުރުމުގައި ކުށެއް ހެދުން، ނުވަތަ ނިންމުމަށް އަސަރުކުރާ އިޖުރާއީ ގޯހެއް ހިނގުމުގެ ޙާލަތުގައެވެ؛ އިސްތިއުނާފީ މަރުޙަލާއަކީ ބަންދާމެދު ގޮތެއް ނިންމުމަށް ހޯދޭ ދެވަނަ ފުރުޞަތެއް ނޫނެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 34–35)
- ދަށުކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރުގެ އިޚްތިޔާރުގެ ތެރެއަށް އިސްތިއުނާފީ ކޯޓު ވަދެވޭނީ ނުރަނގަޅު އުޞޫލަކަށް ބިނާކޮށް ނުވަތަ ކަމާނުބެހޭ ކަންކަމަށް ރިޢާޔަތްކޮށް ނިންމުން، ވާޤިޢާތަކުގެ ޙަޤީޤަތް އޮޅުން، މައިގަނޑު ވާޤިޢާއަކަށް ރިޢާޔަތްނުކުރުން، ނުވަތަ އެކަށީގެންނުވާ ކަމެއް ނުވަތަ ބޭއިންޞާފެއް މެދުވެރިވުން ފަދަ މަދު ޙާލަތްތަކުގައެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 36–37؛ <a class="salj-number-link" href="https://sulthanamhar.com/summary-judgments/dh/prosecutor_general_s_office_v_name_omitted_2022_SC_A_51/"><bdi class="salj-latin" dir="ltr">2022/SC-A/51</bdi></a> ގެ 15 ވަނަ ޕެރެގްރާފް)
- މައުޟޫޢު އެއްގޮތް، އެއް ޤާނޫނީ ނުކުތާއެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް އިސްތިއުނާފުކުރާ އަމުރުތައް ފަނޑިޔާރުންގެ އެއް ބެންޗަކުން އެކުއެކީގައި ބަލައި، އެއް ރިޕޯޓެއްގެ ގޮތުގައި ލިޔެވިދާނެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 5)
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 49 ވަނަ މާއްދާ
- ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (ދައުލަތުން ހުށަހެޅި)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 22، 59 އަދި 60 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ)
- ގަވާއިދު ނަންބަރު 2021-SC-REG-01 (ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ގަވާއިދު) ގެ 13 ވަނަ މާއްދާގެ (ނ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 210 ވަނަ މާއްދާގެ (ށ) ގެ (2) އަދި 211 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (ދަޢުވާ)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 22/2010 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ކޯޓުތަކުގެ ޤާނޫނު) ގެ 43 ވަނަ މާއްދާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2020/SC-A/93 (ޝަހީބް އިބްރާހީމް ވ. ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލްގެ އޮފީސް) ޤަޟިއްޔާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ [2024] SC 21 (ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. އިބްރާހީމް ސައްމާޙް އަޙްމަދު ފަތުޙީ) ޤަޟިއްޔާ
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2022/SC-A/51 ޤަޟިއްޔާގެ 15 ވަނަ ޕެރެގްރާފް
- ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ނަންބަރު 2018/SC-A/31 (އަޙްމަދު ޝިޔާޛް އަދި އިތުރު ފަރާތްތަކެއް ވ. ފުރަނަ ހޯލްޑިންގްސް) ޤަޟިއްޔާ
- ފަނޑިޔާރުންގެ ޢާންމު މަޖިލީހުގެ ނަންބަރު FAM/2021/02 (މައްސަލަބަލާ ފަނޑިޔާރުންގެ މަޖިލިސް އެއްގޮތްކުރުމާބެހޭ އުޞޫލު)
- ބެންޗު
- ޢަބްދުލްމާނިޢު ޙުސައިން، ޙުސައިން ޝަހީދު، މުޙައްމަދު ސަލީމް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް