ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2021/HC-B12/40
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަބްދުﷲ ރަޝީދު، 2021/HC-B12/40
Prosecutor General v. Abdhuﷲ Rasheed 2021/HC-B12/40 (2021/HC-B12/40, High Court of the Maldives, 22 August 2021)
ޕްރޮސިކިއުޓަރ ޖެނެރަލް ވ. ޢަބްދުﷲ ރަޝީދު
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ޗެއިން އޮފް ކަސްޓަޑީ ފޯމުތައް ގަވާއިދާ އެއްގޮތް ނުވާތީ މައްސަލަ މައުޟޫޢީ ގޮތުން ބަލަންޖެހޭ ތަނެއް ނެތްކަމަށް ބުނެ، ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 120 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ޑައިމޯފިން ޓްރެފިކްކުރުމުގެ ދަޢުވާއެއްގައި ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ޝަރީޢަތުގެ ކުރިން ހުށަހަޅައި، މަސްތުވާތަކެތީގެ ތަޙްލީލު ރިޕޯޓާއި މާއްދީ ހެކި ހުށަހެޅިކަން އަންގައިދޭ ލިޔުން ބަލައިނުގަތުމަށް އެދުނެވެ.
ޕީޖީ އިން ބުނީ ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 120 ވަނަ މާއްދާ ހިނގަނީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 60 ވަނަ ބާބުގެ ދިފާޢެއް ސާބިތުކޮށްފިނަމަ ކަމަށާއި، އެފަދަ ދިފާޢެއް ހުށަހަޅާފައި ނުވާ ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 119 (ހ) (3) ގެ ދަށުން ހެއްކެއް ބަލައިނުގަތުމަށް ހުށަހަޅާ ޝަރީޢަތުގެ ކުރީގެ ހުށަހެޅުމެއްގެ ސަބަބުން، ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 120 ވަނަ މާއްދާއަށް ޙަވާލާދީ ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކޮށް މައްސަލަ މައުޟޫޢީ ގޮތުން ނުބަލާ ނިންމިދާނެތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ދަށުކޯޓުގެ ނިންމުން ބާޠިލު، އަލުން ބެލުމަށް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ފޮނުވި
ހެއްކެއް ބަލައިނުގަތުމަށް ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމަކީ ދަޢުވާއަށް ހުރަހަކަށްވާ ދިފާޢެއް ނޫންކަމުން ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 120 ވަނަ މާއްދާ ތަޠުބީޤުވާ ޙާލަތެއް ނުއުފެދެއެވެ؛ ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 119 ވަނަ މާއްދާއިން ދަޢުވާ ބާޠިލުކުރުމުގެ ބާރެއް ނުދެއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 120 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން މައުޟޫޢީ ގޮތުން ނުބަލާ މައްސަލަ ނިންމިދާނީ ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށްވާ، ޤާނޫނެއްގައި ބަޔާންވެގެންވާ ދިފާޢެއް ދަޢުވާލިބޭ ފަރާތުން ހުށަހަޅައި މަދަނީ މިންގަނޑުން ސާބިތުކޮށްފިނަމައެވެ (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 9).
- ދަޢުވާކުރުމަށް ހުރަހަކަށްވާ ދިފާޢުތައް ބަޔާންކޮށްފައިވަނީ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތުގެ 60 ވަނަ ބާބުގައެވެ (މުއްދަތު ހަމަވުން، ކުޅަދާނަކަން ނެތުން، ޑިޕްލޮމެޓިކް އިމްތިޔާޒު، ކުރިން ކޮށްފައިވާ ދަޢުވާ ހުރަހަކަށްވުން ފަދަ)؛ ވަކި ހެއްކެއް ބަލައިނުގަތުމަށް ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުމަކީ އެފަދަ ދިފާޢެއް ނޫނެވެ (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 10).
- ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނުގެ 119 ވަނަ މާއްދާގެ ދަށުން ހުށަހަޅާ ހުށަހެޅުންތައް ވަޒަންކޮށް (2 ވަނަ ނަންބަރު ފިޔަވައި) ދަޢުވާ ފޯމު ބާޠިލުކުރުމުގެ ބާރެއް ފަނޑިޔާރަށް ދީފައެއް ނުވެއެވެ (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 11).
- 115 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) ގެ ދަށުން ދަޢުވާ ކުރިއަށް ގެންދެވޭނެކަމަށް ކަނޑައެޅުމަށްފަހު، ހެއްކަކާ ގުޅޭ 119 (ހ) (3) ގެ ހުށަހެޅުމެއްގެ ސަބަބުން ހެކި ވަޒަންކޮށް މުޅި ދަޢުވާ ބާޠިލުކުރުމަކީ 115 (ހ) އަށް އަނބުރާ ދިއުމާއި، މައުޟޫޢީ ގޮތުން ނުބަލާ މައްސަލަ ނިންމުމެވެ؛ އެއީ ހުއްދަ ކަމެއް ނޫނެވެ (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 12).
- 120 ވަނަ މާއްދާ ތަޠުބީޤުކުރަންޖެހޭ ޙާލަތެއް އުފަންނުވާއިރު އެ މާއްދާއަށް ޙަވާލާދީ ދަޢުވާ ބާޠިލުކޮށްފައިވާ ނިންމުން ބާޠިލުކޮށް، މައްސަލަ ބެލުމަށް ދަށުކޯޓަށް ތަޙްވީލުކުރަންޖެހެއެވެ (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 13).
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 12/2016 (ޖިނާއީ އިޖުރާއަތުގެ ޤާނޫނު) ގެ 115 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، 119 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (3)، 120 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ)، (ށ)، (ނ)، 191 ވަނަ މާއްދާގެ (ހ) (2)
- ޤާނޫނު ނަންބަރު 9/2014 (ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޤާނޫނުލްޢުޤޫބާތު) ގެ 60 ވަނަ ބާބު
- ގަވާއިދު ނަންބަރު R-230/2015 (މަސްތުވާތަކެއްޗާބެހޭ މައްސަލަތަކުގައި ހެކީގެ ގޮތުގައި ހިފެހެއްޓޭ އެއްޗެއްސާމެދު ޢަމަލުކުރާނެގޮތުގެ ގަވާއިދު) ގެ 23 ވަނަ މާއްދާ (އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި)
- ޤާނޫނުއަސާސީގެ 143 ވަނަ މާއްދާގެ (ރ) (އިސްތިއުނާފީ ނުކުތާގައި)
- ބެންޗު
- ޢަލީ ސަމީރު، ޝުޢައިބު ޙުސައިން ޒަކަރިއްޔާ، ޙުސައިން މަޒީދު
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް