ސައިޓޭޝަން ކޮޕީ ކުރުމަށް
2015/HC-A/257
2015/HC-A/257، 2015/HC-A/257
2015/HC-A/257 (2015/HC-A/257, High Court of the Maldives, 24 January 2017)
2015/HC-A/257
މައްސަލައިގެ ޚުލާޞާ
ސިވިލް ކޯޓުން (1148/Cv-C/2014) މާލެއަށް ނިސްބަތްވާ އެހެން ޢާއިލާތަކަށް ދިން ބީދައިން ހުޅުމާލެއިން ގޯއްޗެއް ނުވަތަ ފްލެޓެއް 7 މަސްދުވަހުގެ ތެރޭގައި ދިނުމަށް ސަރުކާރަށް އަންގައި، އެދުނު މާލީ ބަދަލުގެ މިންވަރަށް ހެކި ނެތުމުން އެކަމާމެދު ގޮތެއް ނުނިންމައި ޙުކުމްކުރިއެވެ.
ދިރިއުޅުމަށް ސަރުކާރުން ދޫކުރި ގޯއްޗެއްގައި ޢިމާރާތްކޮށް ދިރިއުޅެމުން ދިޔަ ރަށެއް 2011 ގައި ފަޅުރަށަކަށް ހަދައި (ދިފާޢީ ބޭނުމަށް ދީ)، ރައްޔިތުން ބަދަލުކުރިއިރު، ރައްދުވި ފަރާތުގެ ގޯއްޗާއި ޢިމާރާތަށް ބަދަލު ނުދީ ހުރުމުން، ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ބަދަލު ހޯދުމަށް ދަޢުވާކުރިއެވެ.
އެޓަރނީ ޖެނެރަލްގެ އޮފީހުން ބުނީ، ޙުކުމް ވަޒީރުންގެ މަޖްލީހުން ފާސްކުރި އުޞޫލާ ޚިލާފު ކަމަށާއި، ދަޢުވާގައި ނޭދޭ ކަމަކަށް ޙުކުމްކުރި ކަމަށާއި، ހެކި ވަޒަނުނުކުރާ ކަމަށާއި، ޝަރުޢީ އަގުކުރުމާބެހޭ ޤަވާޢިދާއި ޝަރީޢަތްކުރުމާބެހޭ ޤަވާޢިދާ ޚިލާފު ކަމަށެވެ. ރައްދުވި ފަރާތުން ބުނީ، މާލޭގައި ބިން ހުރި ފަރާތަކަށް ވެސް ހުޅުމާލެއިން ފްލެޓް ދީފައިވާ ކަމަށެވެ.
މައިގަނޑު ސުވާލު
ފަޅުރަށަކަށް ހަދާފައިވާ ރަށެއްގައި ދިރިއުޅުނު ފަރާތަކަށް، އެ ރަށުގެ ގޯއްޗާއި ޢިމާރާތުގެ ބަދަލުގައި ހުޅުމާލެއިން ގޯއްޗެއް ނުވަތަ ފްލެޓެއް ދިނުމަށް ސިވިލް ކޯޓުން ކުރި ޙުކުމް، ވަޒީރުންގެ މަޖްލީހުން ފާސްކުރި އުޞޫލުގެ ޝަރުޠުތަކަށް ބަލާއިރު ޞައްޙަތޯ.
ނިންމި ގޮތް
ބައެއް ބަދަލުކުރި (ހުޅުމާލެއިން ގޯއްޗެއް ނުވަތަ ފްލެޓެއް ދިނުމަށް އަންގާފައިވާ ބައި ބާޠިލު)
އުޞޫލުގެ ދަށުން ހުޅުމާލެއިން ހައުސިންގ ޔުނިޓް ލިބެނީ މާލޭގައި 500 އަކަފޫޓަށްވުރެ ބޮޑު ބިމެއް ނެތް ފަރާތްތަކަށް ކަމުން، އަމިއްލަ ނަމުގައި އެފަދަ ބިމެއް ހުރި ރައްދުވި ފަރާތަށް އެ ޙައްޤު ނުވާނެ ކަމަށާއި، މިސާލަކަށް ދެއްކި ފަރާތާ ތަފާތު ކަމަށާއި، ނަމަވެސް ޢިމާރާތާއި ތަކެއްޗަށް ޢަދުލުވެރި ބަދަލެއް ދިނުން ދައުލަތަށް ލާޒިމްވާނެ ކަމަށް ކަނޑައަޅައި، ފްލެޓް/ގޯތި ދިނުމުގެ ބައި ބާޠިލުކުރިއެވެ.
ކަނޑައެޅުނު އުޞޫލުތައް
- ފަޅުރަށެއްގެ ގޮތުގައި ކަނޑައަޅާ ރަށެއްގައި ދިރިއުޅެމުން ގެންދިޔަ ޢާއިލާތައް އެހެން ރަށްރަށަށް ބަދަލުކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ ގޮތް ކަނޑައެޅުމަށް ސަރުކާރުން ޢަމަލުކުރި އުޞޫލުގައިވާ ޝަރުޠު ފުރިހަމަނުވާ ފަރާތަކަށް، އެ އުޞޫލަށް ބެލުމުން ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ގޮތުގައި ހުޅުމާލެއިން ހައުސިންގ ޔުނިޓެއް ޙައްޤެއް ނުވެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 03(ރ))
- އެ އުޞޫލުގައި ބަޔާންކުރާގޮތުން އަދި ޤާނޫނީ އުޞޫލުތަކަށް ރިޢާޔަތްކުރުމުން، އެ ރަށުގައި ދޫކޮށްފައިވާ ގޯތީގައި ކޮށްފައިވާ ޢިމާރާތްތަކާއި ގޯތިތެރޭގައި ހުރި އެންމެހައި ރުއްގަސްފަދަ އެންމެހައި ތަކެއްޗަށް ޢަދުލުވެރި ޝަރުޢީ ބަދަލެއް ދިނުން ދައުލަތުގެ މައްޗަށް ލާޒިމްވާނެއެވެ. އަދި އެ ފަރާތުން އެދޭނަމަ، މާލެ ސަރަޙައްދުގައިވާ ރަށްތައް ފިޔަވައި އެހެން ސަރަޙައްދުތަކުން ގޯއްޗެއް ލިބުމުގެ ފުރުޞަތު ދައުލަތުގެ ފަރާތުން ތަނަވަސްކޮށްދޭން ޖެހެއެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 03(ރ))
- އުޞޫލުގައިވާ ޝަރުޠު ފުރިހަމަވާ ފަރާތަކަށް ހުޅުމާލެއިން ހައުސިންގ ޔުނިޓެއް ދިނުމަކީ އެ އުޞޫލާ ޚިލާފަށް ދިން ދިނުމެއްކަމުގައި ނުބެލެވޭއިރު، އަމިއްލަ ނަމުގައި މާލޭގައި 500 އަކަފޫޓަށްވުރެ ބޮޑު ގޯއްޗެއް އޮތް ފަރާތަކާއި، އެފަދަ ގޯއްޗެއް ނެތް ފަރާތަކީ އެ ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ތަފާތުކަމެއް ހުރި ދެފަރާތެވެ. (ޙުކުމްގެ ޕެރެގްރާފް ނަންބަރު 03(ބ))
- ވަޒީރުންގެ މަޖްލީހުން 30 އޭޕްރީލް 2013 ގައި ފާސްކުރި، ފަޅުރަށަކަށް ހަދާ ރަށެއްގައި ދިރިއުޅުނު ޢާއިލާތައް ބަދަލުކުރުމުގައި ޢަމަލުކުރާނެ އުޞޫލު
- 2010/HC-A/47
- 2010/SC-RU/01
- ބެންޗު
- ޢަބްދުﷲ ދީދީ، ޢަލީ ސަމީރު، ޢަބްދުއްރައޫފު އިބްރާހީމް
- ޚިލާފު ރައުޔު
- ނެތް